วันอาทิตย์ที่ 26 ตุลาคม พ.ศ. 2557

เลขาธิการอาเซียนคนใหม่

การขับเคลื่อนวาระของการเป็นประชาคมอาเซียนจะประสบความสำเร็จมากน้อยพียงใด ขึ้นอยู่กับความร่วมมือร่วมใจและความพร้อมของเหล่าประเทศสมาชิกที่จะสนับสนุน เพราะการเปลี่ยนแปลงขนาดใหญ่ล้วนต้องเผชิญความท้าทาย เพื่อให้การดำเนินยุทธศาสตร์การเข้าสู่ประชาคมอาเซียนสามารถบรรลุเป้าหมายที่ประเทศสมาชิกคาดหวัง กลไกสำคัญจึงถูกจัดตั้งขึ้น เรียกว่า สำนักงานเลขาธิการอาเซียน ซึ่งตั้งอยู่ ณ ประเทศอินโดนีเซีย โดยมี เลขาธิการอาเซียน เป็นผู้นำทำหน้าที่อำนวยความสะดวกและส่งเสริมให้ยุทธศาสตร์และแผนโครงร่าง (blueprint) การพัฒนาของอาเซียนเป็นไปตามที่และข้อตกลง ตลอดจนทำหน้าที่เป็นเจ้าภาพในการดำเนินกิจกรรมทางการประสารงาน การจัดประชุมให้แก่ประเทศสมาชิก บทบาทหลักของเลขาธิการอาเซียนจึงเป็นการประสานงาน

ภายใต้เงื่อนไขที่ประเทศสมาชิกอาเซียนจะต้องปรับปรุงนโยบายกฎหมายของตนเองเพื่อให้เกิดเอกภาพ แต่ไม่ใช่เรื่องง่ายเพราะแต่ละประเทศย่อมมีเงื่อนไขและบริบทของการดำเนินงานที่แตกต่างกัน ความพร้อมของบางประเทศไม่เพียงพอที่จะขับเคลื่อน คนกลางที่รับบทประสานจึงต้องมีความเข้าใจความถึงแตกต่าง และกลวิธีในการผลักดันนโยบายให้ประเทศสมาชิกทั้งหมดสามารถบรรลุข้อตกลงร่วมกัน ดังนั้นหากเลขาธิการอาเซียนไม่ได้รับการยอมรับ หรือขาดฝีไม้ลายมือในเชิงการทูตย่อมส่งผลต่อความเข้มแข็งของประชาคมโดยตรง

อดีตเลขาธิการอาเซียน ซึ่งพ้นตำแหน่งไปเมื่อปลายปี 2555 คือ ดร.สุรินทร์ พิศสุวรรณ ได้แสดงให้ชาวอาเซียนให้เห็นว่า บทบาทเชิงรุกของเลขาธิการอาเซียนของท่าน สามารถช่วยให้การขับเคลื่อนกิจกรรมของอาเซียนมีความคืบหน้าไปได้ในหลายด้าน แนวทางการทำงานแบบมีส่วนร่วมสามารถระดมความร่วมมือจากประเทศสมาชิก นำไปสู่ข้อตกลงที่เป็นรูปธรรมในหลายประเด็น รวมถึงบทบาทของการเชื่อมอาเซียนไปสู่โลกภายนอก ผลงานที่เด่นชัดในกรณีเป็นผู้มีส่วนในการเปิดประตูประเทศพม่าสู่ภายนอก นำมาซึ่งการเปลี่ยนแปลงทั้งภายในประเทศ และความเป็นประชาธิปไตยมากขึ้น ทำให้ปัจจุบันมีนักลงทุนจากหลายประเทศเข้าไปลงทุนในพม่า จากนโยบายและบรรยากาศที่เปิดรับความสัมพันธ์จากภายนอก หรือกรณีบทบาทในการประสานความช่วยเหลือจากประเทศต่างๆ ทั่วโลกเข้าช่วยเหลือประชาชนในพม่า ในตอนประสบภัยพายุนากิส ก็ได้รับความชื่นชมจากทุกฝ่าย

เริ่มต้นปี 2556 วาระการดำรงตำแหน่งเลขาธิการอาเซียนได้หมุนไปสู่ตัวแทนจากประเทศเวียดนาม คือ นายเล เลือง มินห์ (Lê Lương Minh) ซึ่งจะดำรงตำแหน่งไปอีก 5 ปี ตั้งแต่ปี 2556-2560 ผ่านความเห็นชอบจากรัฐมนตรีว่าการกระทรวงต่างประเทศและผู้นำประเทศ ของเหล่าประเทศสมาชิก โดย นายเล เลือง มินห์ ถือเป็นผู้ที่มีประสบการณ์ในฐานะนักการทูตที่ได้รับการยอมรับในเวทีระดับนานาชาติ เคยดำรงตำแหน่งเป็นทูตเวียดนามประจำสหประชาชาติ

อย่างไรก็ตามแม้ประสบการณ์การทำงานของนายเล เลือง มินห์ จะมีสูง แต่ความท้าทายในการขับเคลื่อนประชาคมอาเซียนก็มีโจทย์ที่ท้าทายและยากยิ่งรออยู่เบื้องหน้า ซึ่งหลายประเด็นยังคงไม่สามารถหาข้อยุติได้

ปัญหาความตึงเครียดและข้อพิพาทในทะเลจีนใต้ ระหว่างประเทศจีน เวียดนาม และฟิลิปปินส์ ซึ่งเป็นข้อพิพาทมาอย่างยาวนาน ต่างอ้างสิทธิ์ในพื้นที่ซึ่งมีความอุดมสมบูรณ์ทั้งแร่ธาตุและและแหล่งพลังงานใต้ทะเล เป็นพื้นที่เชิงยุทธศาสตร์ในทางการทหารและความมั่นคง จีนได้เสริมเขี้ยวเล็บของกองทัพมาดูแลพื้นที่ส่วนนี้เป็นพิเศษ เพราะทะเลจีนได้สามารถขยายขอบเขตในการกดดันและป้องกันการแทรกแซงทางการทหารจากประเทศตะวันตก ซึ่งมีสหรัฐอเมริกาเป็นผู้แสดงหลัก โดยเฉพาะประเด็นของไต้หวัน หรือจีนไทเป ยังคงเป็นชนวนให้เกิดเหตุปะทะได้ หากจีนได้สิทธิในพื้นที่การแทรกแซงจากภายนอกย่อมเป็นได้ด้วยความลำบาก ในขณะที่เวียดนาม และฟิลิปปินส์ ก็มีท่าทีที่ยืนยันชัดเจนว่าประเทศของตนเป็นผู้ครอบครองมานานแล้ว โดยเฉพาะเวียดนาม ที่มีเหตุการณ์กระทบกระทั่งกับจีน ในพื้นที่ทางทะเลอย่างต่อเนื่อง การเข้าเป็นสมาชิกประชาคมอาเซียน ประชาชนเวียดนามจึงคาดหวังเป็นอย่างยิ่งว่า เสียงของประชาชนอาเซียนเกือบ 600 ล้านคน น่าจะช่วยให้เวียดนามสามารถต่อรองกับจีนได้ดีขึ้น แต่บทหนักจะมาตกอยู่กับนายเล เลือง มินห์ ซึ่งจะต้องสร้างความสมดุลในภูมิภาค หากชวนจีนทะเลาะ อาเซียนทั้งหมดอาจเสียประโยชน์นั้นก็ไม่ใช่บทบาทของเลขาธิการอาเซียนที่ควรจะเป็น แต่หากไม่ทำอะไรเลยเพื่อคลี่คลายปัญหานี้ประชาชนคนเวียดนามก็คงผิดหวังกับ นายเล เลือง มินห์ อย่างมาก รวมถึงปัญหาข้อพิพาทอีกหลายกรณีระหว่างประเทศสมาชิก เช่น กรณีปราสาทพระวิหารระหว่างไทยกับกัมพูชา ข้อพิพาทหมู่เกาะระหว่างมาเลเซียกับบรูไน หลักการไม่แทรกแซงกิจการภายในที่ควรจะเป็นของประเทศสมาชิกอาเซียนเป็นอย่างไร

ประเด็นด้านการพัฒนาเศรษฐกิจของประเทศสมาชิก ที่กระทบกับสิ่งแวดล้อมและการละเมิดสิทธิมนุษยชน นายเล เลือง มินห์ จะสร้างความสมดุลอย่างไร เมื่อเศรษฐกิจต้องพัฒนา เมื่อเงินลงทุนจากทั้งภายนอกและภายในภูมิภาคก็พร้อมขยายกิจการ แต่ประสบการณ์ของประเทศที่พัฒนาแล้วก็ชี้ให้เห็นว่าหากไม่รอบคอบในระยะกลางความสมบูรณ์ของทรัพยากรและเสน่ห์ของชุมชนจะหมดไปภายใต้กระแสการพัฒนา

รวมถึงสารพัดปัญหาและความท้าทายในช่วงต้นของการเข้าสู่ประชาคมอาเซียน นายเล เลือง มินห์ คงต้องใช้สรรพวิชามาแก้โจทย์ที่ยาก ไม่เพียงแต่ความยากของการสร้างกลไกการทำงานที่มีประสิทธิผลในอาเซียน แต่ความยากยิ่งยังเป็นปัญหาภายในของแต่ละประเทศ ซึ่งคงเข้าไปควบคุมไม่ได้ การประสานงานอย่างเดียวคงไม่เพียงพอ การดำเนินความสัมพันธ์และการเจรจาในเชิงรุกทั้งแก้ไขและป้องกันปัญหา เป็นสิ่งที่อาเซียนคาดหวังจากเลขาธิการอาเซียนคนใหม่

ปี 2558 เหล่าประชาชนชาวอาเซียนจะเริ่มคุ้นเคยกับการพูดแทนตัวเองว่าเป็นคนอาเซียนมากขึ้นเพียงใด ความหวังที่ประชาชนจะมีคุณภาพชีวิตที่ดีขึ้น และได้อาศัยในภูมิภาคที่มีความสงบและสันติจะเป็นจริงได้มากน้อยเพียงใด ย่อมขึ้นอยู่กับกลไกสำคัญและฝีมือของ นายเล เลือง มินห์

ดร.สืบวงศ์ กาฬวงศ์

มหาวิทยาลัยราชภัฏพระนคร

 

 

วันที่ 14/01/2556 เวลา 7:45 น.



ฤดูฝนปีนี้ไปเที่ยวไหนกันดี

View Results

Loading ... Loading ...



‘อะตอม’ตูมต่อเนื่องเปลี่ยนชื่อดวงพุ่งงานเข้า-เซ็กซี่กว่าเดิม [25/10/2557]
“อะตอม-ภัคจิรา วิศววิสุทธิ์” ที่เข้าวงการแรกๆ ได้ฉายา “อั้ม พัชราภา2” มาแล้ว เพราะใบหน้า ทรงผมคลับคล้ายคลับคลาไม่น้อย แต่พอเข้าวงการมาหลายปี คนเริ่มทักน้อยลง เหตุที่เธอมีบุคลิกเฉพาะตัวเป็นของตัวเอง