เมื่อวันที่ 28 เมษายน 2568 นายอรรษิษฐ์ สัมพันธรัตน์ ปลัดกระทรวงมหาดไทย พร้อมด้วยนายวิฑูรย์ สิรินุกุล รองอธิบดีกรมการปกครอง ฝ่ายการทะเบียนและเทคโนโลยีสารสนเทศ นายสุภณ สยามบุญนัญ ผู้อำนวยการสำนักบริหารการทะเบียน กรมการปกครอง และนายสรรเสริญ เรืองฤทธิ์ ผู้ช่วยผู้อำนวยเขตดุสิต นำพนักงานฝ่ายปกครองกรมการปกครอง และกรุงเทพมหานคร ลงพื้นที่ตรวจเยี่ยมการดำเนินกิจการศาลเจ้า ณ ศาลเจ้าแม่ทับทิมสามเสน (ตุ๊ยบ่วยเต๊งเหนี่ยง) เชิงสะพานซังฮี้ แขวงวชิรพยาบาล เขตดุสิต กรุงเทพฯ

“ศาลเจ้า” คือ สถานที่ก่อสร้างขึ้นเป็นทรวดทรงสำหรับประดิษฐานรูปเคารพ และกระทำพิธีกรรมตามลัทธิของคนบางจำพวก เช่น ชาวจีน เป็นต้น และให้หมายความรวมตลอดถึงสถานที่ถาวรซึ่งสร้างขึ้นประกอบกับศาลเจ้า อาทิ โรงสำหรับกินเจ ซึ่งกระทรวงมหาดไทยโดยกรมการปกครองมีหน้าที่กำกับดูแลศาลเจ้าที่ขึ้นทะเบียนไว้ตามกฎเสนาบดีว่าด้วยที่กุศลสถานชนิดศาลเจ้า พ.ศ. 2463 ออกตามความในมาตรา 123 แห่งพระราชบัญญัติลักษณะปกครองท้องที่ พระพุทธศักราช 2457 โดยกำหนดให้ต้องมีทะเบียนบัญชีไว้เป็นหลักฐาน และมีผู้จัดการปกครองศาลเจ้าและผู้ตรวจตราสอดส่องศาลเจ้าเป็นผู้จัดการดูแลศาลเจ้า ซึ่งในปัจจุบัน มีจำนวนศาลเจ้าที่ได้ขึ้นทะเบียน จำนวน 675 แห่ง ทั่วประเทศ

ศาลเจ้าแม่ทับทิม เชิงสะพานซังฮี้ (ตุ๊ยบ่วยเต๊งเหนี่ยง) สันนิษฐานว่าสร้างในปี ค.ศ. 1842 โดยชาวจีนไหหลำที่เข้ามาตั้งถิ่นฐานในบริเวณนี้ ตรงกับสมัยรัตนโกสินทร์ตอนต้น ซึ่งมีการพบแผ่นป้ายอักษรจีนระบุปีที่สร้างไว้เมื่อ พ.ศ. 2384 ในรัชสมัยของพระบาทสมเด็จพระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัว โดยต่อมาได้รับการก่อสร้างเป็นลักษณะเรือนล้อมลาน มี 4 อาคาร มีพื้นที่โล่งอยู่ตรงกลาง จัดแบ่งพื้นที่ใช้สอยภายในตามคตินิยมการสร้างศาลเจ้าในจีน เปิดให้ประชาชนกราบไหว้สักการบูชา ตั้งแต่เวลา 06.00-18.00 น. ทุกวัน

กระทรวงมหาดไทยมอบหมายให้กรมการปกครองดำเนินการตรวจตราการประกอบกิจการศาลเจ้าอย่างต่อเนื่อง เพื่อส่งเสริมการดำเนินงานให้เป็นไปตามกฎหมายที่เกี่ยวข้อง รวมทั้งส่งเสริมสนับสนุนศาลเจ้าที่ขึ้นทะเบียนไว้ให้มีการยกระดับมาตรฐานการให้บริการประชาชน โดยจัดให้มีการมอบรางวัล “ศาลเจ้ามาตรฐาน” เป็นประจำทุกปี และจัดกิจกรรมแลกเปลี่ยนความรู้และประสบการณ์ซึ่งกันและกันระหว่างผู้จัดการปกครองศาลเจ้า และผู้ตรวจตราสอดส่องศาลเจ้า เพื่อปรับปรุงการบริหารงานศาลเจ้าให้เกิดการพัฒนายิ่ง ๆ ขึ้นไป ซึ่ง “ศาลเจ้าแม่ทับทิมสามเสน” ได้รับรางวัล "ศาลเจ้ามาตรฐาน" ประจำปี พ.ศ. 2565

ทั้งนี้ ผู้ประสงค์ดำเนินการการจัดตั้งศาลเจ้า สามารถติดต่อขอรับบริการได้ โดยพื้นที่กรุงเทพมหานคร ติดต่อ ณ ฝ่ายปกครอง สำนักงานเขตทั้ง 50 เขต และสำหรับพื้นที่ 76 จังหวัด ติดต่อขอรับบริการ ณ สำนักทะเบียนอำเภอ ที่ว่าการอำเภอทั้ง 878 อำเภอ สอบถามรายละเอียดเพิ่มเติมสายด่วนทะเบียนและบัตร โทร. 1548 ในวันและเวลาราชการ