“สว.มณีรัฐ” เตือน กกต.ต้องโปร่งใสและตรวจสอบได้ ชี้ความไม่ชัดเจนอาจกระทบความเชื่อมั่นในประชาธิปไตยระยะยาว

12 กุมภาพันธ์ 2569 ณ อาคารรัฐสภา – นางสาวมณีรัฐ เขมะวงค์ สมาชิกวุฒิสภา แสดงความเห็นต่อกรณีประชาชนและนักศึกษาในหลายหน่วยเลือกตั้งตั้งข้อสังเกตเกี่ยวกับกระบวนการนับคะแนนหลังการเลือกตั้งที่ผ่านมา โดยระบุว่า เหตุการณ์ที่เกิดขึ้นไม่ใช่เพียงข้อขัดแย้งรายจุด แต่สะท้อน “สัญญาณเตือน” ถึงจุดเปราะบางของระบบจัดการเลือกตั้ง ซึ่งหากปล่อยให้ความคลุมเครือดำรงอยู่ อาจกระทบต่อความเชื่อมั่นของประชาชนและความชอบธรรมของระบอบประชาธิปไตยในระยะยาว

นางสาวมณีรัฐระบุว่า ประเด็นสำคัญไม่ได้อยู่ที่ผลคะแนนจะต่างกันมากหรือน้อย แต่อยู่ที่ระดับความโปร่งใสของกระบวนการ โดยเฉพาะช่วงการนับคะแนนซึ่งเป็นหัวใจของความน่าเชื่อถือ หากประชาชนรู้สึกว่าการสังเกตการณ์ถูกจำกัด หรือข้อมูลสำคัญไม่ถูกเปิดเผยอย่างครบถ้วน ความไม่ไว้วางใจจะขยายตัวอย่างรวดเร็ว และอาจนำไปสู่การตั้งคำถามต่อทั้งระบบเลือกตั้ง

“ประชาธิปไตยไม่ได้ถูกบั่นทอนจากผลคะแนนเพียงอย่างเดียว แต่อาจถูกลดทอนจากกระบวนการที่ทำให้ประชาชนรู้สึกว่าไม่สามารถตรวจสอบได้” นางสาวมณีรัฐกล่าว พร้อมระบุว่า ในทางวิชาการมีหลายประเทศที่ความถดถอยของประชาธิปไตยเริ่มต้นจากความเสื่อมศรัทธาต่อหน่วยงานจัดการเลือกตั้ง ไม่ได้เริ่มจากการแก้รัฐธรรมนูญหรือการรัฐประหารโดยตรง

นางสาวมณีรัฐระบุเพิ่มเติมว่า หน่วยงานจัดการเลือกตั้งต้องทำหน้าที่เป็น “หลักประกันความเป็นกลาง” ของระบบ ไม่ใช่กลายเป็นตัวแปรที่ก่อให้เกิดข้อสงสัย หากองค์กรขาดมาตรฐานที่ชัดเจน การสื่อสารที่โปร่งใส และกลไกรับฟังข้อทักท้วงอย่างเป็นระบบ ก็อาจถูกมองว่าเป็นปัจจัยหนึ่งที่ลดทอนความเชื่อมั่นต่อประชาธิปไตยโดยไม่ตั้งใจ

ทั้งนี้ นางสาวมณีรัฐเสนอให้เร่งยกระดับมาตรฐานการจัดการเลือกตั้งทั่วประเทศ ได้แก่ การกำหนดพื้นที่สังเกตการณ์ที่ชัดเจน การเปิดเผยข้อมูลบัตรดี บัตรเสีย และรายละเอียดที่สามารถตรวจสอบได้อย่างเป็นระบบ การจัดทำแนวทางรับเรื่องร้องเรียนหน้างานที่ชัดเจน รวมถึงการกำหนดมาตรฐานการติดตั้งและใช้งานกล้องวงจรปิด (CCTV) ในช่วงนับคะแนนทุกหน่วย โดยให้มีการบันทึกภาพต่อเนื่อง เก็บรักษาข้อมูลตามระยะเวลาที่กำหนด และเปิดให้ตรวจสอบย้อนหลังได้ภายใต้กรอบคุ้มครองสิทธิส่วนบุคคล

“ดิฉันไม่อยากให้สถานการณ์ครั้งนี้กลายเป็นอีกหนึ่งตัวอย่างที่สะท้อนการถดถอยของประชาธิปไตยผ่านความไม่ชัดเจนขององค์กรจัดการเลือกตั้ง ทางออกคือทำให้ระบบโปร่งใส รวดเร็ว และตรวจสอบได้จริง เพื่อรักษาศรัทธาของประชาชนต่อกระบวนการเลือกตั้ง” นางสาวมณีรัฐกล่าว.