เมื่อวันที่ 13 พฤศจิกายน 2569  เวลา 13.30 น.   นายวราวุธ ศิลปอาชา รัฐมนตรีว่าการกระทรวงอุตสาหกรรม กล่าวในงาน Spotlight Day 2026 ภายใต้ Sustainability Expo 2026 ณ ศูนย์การประชุมแห่งชาติสิริกิติ์ ว่า ท่ามกลางการแข่งขันของมหาอำนาจและการปรับโครงสร้างห่วงโซ่อุปทานโลก ไทยควรใช้ความสัมพันธ์ทางเศรษฐกิจกับหลายประเทศเพื่อเพิ่มทางเลือกด้านตลาด เงินทุน และเทคโนโลยี โดยยึดอธิปไตย ความมั่นคงทางเศรษฐกิจ และสิทธิในการกำหนดทิศทางการพัฒนาประเทศเป็นหลักในการเจรจา

ประเทศไทยมีจุดแข็งทั้งฐานอุตสาหกรรม เครือข่ายผู้ผลิต ทำเลที่เชื่อมโยงตลาดในภูมิภาค และศักยภาพด้านเกษตรและอาหาร ซึ่งสามารถต่อยอดเพื่อดึงดูดการลงทุนได้ ในช่วงครึ่งแรกของปี 2569 มีคำขอรับการส่งเสริมการลงทุน 1,299 โครงการ มูลค่ารวมประมาณ 1.47 ล้านล้านบาท โดยมูลค่าเพิ่มขึ้นจากช่วงเดียวกันของปีก่อน 37% สาขาที่ได้รับความสนใจมีทั้งดิจิทัล อิเล็กทรอนิกส์ และเกษตรแปรรูป โจทย์ต่อไปคือผลักดันให้โครงการที่ยื่นขอส่งเสริมเกิดการลงทุนจริง

ควบคู่กับการผลักดันโครงการให้เดินหน้า แนวทางในเอกสารประกอบการเสวนาให้ความสำคัญกับคุณภาพของการลงทุน ทั้งการถ่ายทอดเทคโนโลยี การวิจัยและพัฒนา การยกระดับทักษะแรงงาน และการเปิดโอกาสให้ผู้ผลิตชิ้นส่วน เอสเอ็มอี เกษตรกร และผู้ประกอบการท้องถิ่นเข้าเป็นส่วนหนึ่งของห่วงโซ่อุปทาน พร้อมพัฒนาทักษะแรงงานกว่า 100,000 คน เพื่อรองรับการผลิตขั้นสูงและอุตสาหกรรมที่ขับเคลื่อนด้วย AI

ข้อมูลจากสำนักงานคณะกรรมการส่งเสริมการลงทุน (บีโอไอ) ระบุว่า โครงการที่ได้รับอนุมัติส่งเสริมการลงทุนในครึ่งแรกของปี 2569 คาดว่าจะสร้างงานให้แรงงานไทยกว่า 82,000 ตำแหน่ง ใช้วัตถุดิบในประเทศประมาณ 386,000 ล้านบาทต่อปี คิดเป็นราว 42% ของมูลค่าวัตถุดิบทั้งหมด และสร้างมูลค่าส่งออกกว่า 1.24 ล้านล้านบาทต่อปี

“สำหรับไทยที่มีเอสเอ็มอีประมาณ 3.31 ล้านราย และจ้างงานราว 13.65 ล้านคนในปี 2568 การเชื่อมธุรกิจกลุ่มนี้กับโครงการลงทุนจึงเป็นส่วนสำคัญในการลดช่องว่างของเศรษฐกิจที่เติบโตแบบตัว K”

การประเมินโครงการยังต้องพิจารณามูลค่าเพิ่มทางเศรษฐกิจควบคู่กับการปฏิบัติตามกฎหมาย มาตรฐานอุตสาหกรรม ความปลอดภัย ความคุ้มค่าในการใช้พลังงานและทรัพยากร ตลอดจนผลกระทบต่อชุมชนและสิ่งแวดล้อม ภายใต้หลักเกณฑ์ที่ชัดเจน โปร่งใส และคาดการณ์ได้ ส่วนการลดกฎระเบียบซ้ำซ้อนและแนวคิด Super Licence มุ่งลดเวลาและต้นทุนในขั้นตอนขออนุญาต

ด้านการผลิต กระทรวงอุตสาหกรรมพร้อมผลักดันอุตสาหกรรมสีเขียว (Green Industry) และการเพิ่มผลิตภาพสีเขียว (Green Productivity) เพื่อช่วยให้โรงงานใช้ทรัพยากรอย่างคุ้มค่า ลดต้นทุนและผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อม ขณะที่ความสามารถในการจัดการพลังงาน ของเสีย และการปล่อยก๊าซเรือนกระจก มีผลต่อการเข้าถึงตลาด แหล่งเงินทุน และห่วงโซ่อุปทานระหว่างประเทศ

นายวราวุธ กล่าวว่า สำหรับระยะ 5–10 ปี ไทยควรต่อยอดฐานการผลิตไปสู่การพัฒนาผลิตภัณฑ์ เทคโนโลยี และนวัตกรรมของตนเองในสาขาที่มีศักยภาพ ตั้งแต่ AI และเทคโนโลยีดิจิทัล ไปจนถึงเซมิคอนดักเตอร์ อิเล็กทรอนิกส์ขั้นสูง ระบบอัตโนมัติ หุ่นยนต์ และยานยนต์สมัยใหม่ พร้อมใช้จุดแข็งด้านเกษตรและอาหารต่อยอดสู่เกษตรแม่นยำ อาหารแห่งอนาคต และอาหารเพื่อสุขภาพ

ทั้งนี้ การขยับไปสู่การผลิตที่มีมูลค่าสูงขึ้นต้องอาศัยความร่วมมือระหว่างภาครัฐ ภาคเอกชน บริษัทข้ามชาติ และสถาบันการศึกษา เพื่อยกระดับมาตรฐานและขีดความสามารถของผู้ผลิตไทย ควบคู่กับการเตรียมโครงสร้างพื้นฐานด้านพลังงาน และเปิดทางให้เอสเอ็มอีเข้าถึงเงินทุน เทคโนโลยี และความรู้ที่จำเป็นต่อการปรับตัว