ศูนย์วัฒนธรรมอาเซียน กองการต่างประเทศ สำนักงานปลัดกระทรวงวัฒนธรรม จับมือเครือข่าย จัดกิจกรรมแบ่งปันความรู้สู่สาธารณะ ประตูสู่อาเซียน อาณาบริเวณศึกษา สโมสรเสวนา : "Olá Timor-Leste อาเซียนร่วมใจ ยินดีต้อนรับเพื่อนใหม่ ติมอร์-เลสเต"  

เมื่อวันที่ 5 กรกฎาคม 2569 นางสาวรานี อิฐรัตน์ รองปลัดกระทรวงวัฒนธรรม เป็นประธานเปิดงาน กิจกรรมแบ่งปันความรู้สู่สาธารณะ ประตูสู่อาเซียน อาณาบริเวณศึกษา สโมสรเสวนา : “Olá Timor-Leste อาเซียนร่วมใจ ยินดีต้อนรับเพื่อนใหม่ ติมอร์-เลสเต” โดยมี นางสาวอุรุษยา อินทรสุขศรี ผู้ช่วยปลัดกระทรวงวัฒนธรรม ปฏิบัติหน้าที่ผู้อำนวยการการต่างประเทศ นายเขมชาติ เทพไชย อดีตผู้อำนวยการสำนักงานศิลปวัฒนธรรมร่วมสมัย พร้อมด้วยวิทยากร กวี สื่อมวลชน และผู้สนใจเข้าร่วมกิจกรรมอย่างคึกคัก ณ ศูนย์วัฒนธรรมอาเซียน ชั้น 3 หอศิลป์ร่วมสมัยราชดำเนิน

กิจกรรมในครั้งนี้จัดขึ้นภายใต้ความร่วมมือของ ศูนย์วัฒนธรรมอาเซียน กองการต่างประเทศ สำนักงานปลัดกระทรวงวัฒนธรรม ร่วมกับ กองทุนสุนทรภู่ศึกษา บริษัท แอร์เอเชียจำกัด สำนักพิมพ์ ออน อาร์ต สำนักพิมพ์สุขภาพใจ โรงพยาบาลศรีสุโข บริษัท ไทยเจริญวัฒน์ จำกัด และ มูลนิธิสโมสรมิตรภาพวัฒนธรรมสากล 

กิจกรรมเริ่มต้นด้วย “โหมโรงบทกวีอาเซียนภาคพื้นหมู่เกาะ” จาก 5 กวีชาวไทย ได้แก่ ฟิลิปปินส์ โดย สมศักดิ์ ศรีเอี่ยมกูล อดีตนายกสมาคมนักกลอนแห่งประเทศไทย, มาเลเซีย โดย นายทิวา “กวีดีเด่นแห่งปี 2567” เทศกาลกวีนิพนธ์นานาชาติโป๋อ๋าว, อินโดนีเซีย โดย อาชญาสิทธิ์ ศรีสุวรรณ กวีหนุ่มลุ่มแม่น้ำตาปี, บรูไน โดย ศาลาไทย สุดยอดแฟนพันธุ์วรรณคดีไทย และสิงคโปร์ โดย ยุทธ โตอดิเทพย์ ประธานสถาบันกวีนิพนธ์ไทย

จากนั้นเข้าสู่วงเสวนา “ติมอร์-เลสเต เพื่อนใหม่อาเซียน เธอ-เขา-เรา-ใคร” ซึ่งได้รับเกียรติจากวิทยากร ศ.ดร.ชาญวิทย์ เกษตรศิริ อดีตอธิการบดีมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ นายองอาจ คล้ามไพบูลย์ เจ้าของงานเขียนชุด “ติมอร์เอกราชเลือด” รศ.ดร.อรอนงค์ ทิพย์พิมล อาจารย์ประจำสาขาประวัติศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ ดำเนินรายการโดย น.ส.บุศย์สิรินทร์ ยิ่งเกียรติกุล พิธีกร Thai PBS และ นายชินวัฒน์ ตั้งสุทธิจิต ผู้ประสานงานทั่วไปกองทุนสุนทรภู่ศึกษา

ศ.ดร.ชาญวิทย์ เกษตรศิริ เริ่มเกริ่นนำจากประสบการณ์เดินทางไปเยือนติมอร์-เลสเต เมื่อได้รับเอกราชใหม่ ๆ รวมถึงการได้เชิญวีรบุรุษแห่งติมอร์ ซานานา กุสเมา (ประธานาธิบดีคนปัจจุบัน) มาบรรยายที่มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ ท่าพระจันทร์ กับมุมการกำเนิดรัฐใหม่อย่างติมอร์-เลสเต รวมถึงการล่มสลายของสหภาพโซเวียตแล้วแตกเป็นประเทศต่าง ๆ นับสิบประเทศ ชาติเกิดขึ้นได้ต้องเริ่มจากการสร้างชาติและอาจล่มสลายได้ และความเป็นคริสต์คาทอลิกที่ทำให้ติมอร์-เลสเต เป็นชาติขึ้นมาได้

ขณะที่ รศ.ดร.อรอนงค์ ทิพย์พิมล ในฐานะผู้ศึกษาประวัติศาสตร์อินโดนีเซียกับมุมประเทศที่แยกตัวออกมาอย่างติมอร์-เลสเต ที่อยู่ในอาณานิคมยาวนานถึง 400 ปี เริ่มจากโปรตุเกสมาถึงจังหวัดที่ 27 ของอินโดนีเซีย แต่ไม่ได้รับการพัฒนาและปิดบังข่าวสารจนนำมาสู่การต่อสู้เพื่อปลดปล่อยจากเจ้าอาณานิคม ภายใต้การปกครองของโปรตุเกส ชนชั้นนำได้รับการศึกษาและนับถือศาสนาคริสต์นิกายคาทอลิกแต่ก็มีจำนวนน้อย คนส่วนใหญ่พูดภาษาท้องถิ่นและนับถือความเชื่อดั้งเดิม ตลอด 24 ปีที่อินโดนีเซียพยายามกลืนกลายในการปกครองกลับกลายเป็นว่าชนพื้นเมืองหันมานับถือศาสนาคริสต์มากขึ้นเกือบ 90% และเป็นอินโดนีเซียที่สนับสนุนให้ติมอร์-เลสเตสู่ชาติสมาชิกที่ 11 ของประชาคมอาเซียน

ด้าน นายองอาจ คล้ามไพบูลย์ บอกเล่าเกี่ยวกับความหลังเมื่อครั้งเป็นสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร์ที่เป็นตัวแทนรัฐสภาไทยร่วมสังเกตการณ์การลงประชามติครั้งประวัติศาสตร์ในการประกาศเอกราชที่รอยเลือดกลิ่นอายของการทำร้ายฝ่ายเห็นต่างของฝ่ายที่ต้องอยู่ในการปกครองของอินโดนีเซีย และการอำพรางแกนของผู้ที่ต้องการการปลดปล่อยโดยแทบไม่เห็นป้ายรณรงค์เรียกร้องเอกราช แต่เมื่อสอบถามชาวบ้านร้านบอกถึงความไม่ปลอดภัยที่จะถูกอีกฝ่ายลอบทำร้าย และเชื่อว่าป้ายรณรงค์เอกราชนั้นมันอยู่ในใจของผู้คนส่วนมาก และผลก็ออกมาเกินคาดที่คนส่วนมากเลือกลงประชามติเอกราช หักปากกานักวิชาการและคนอินโดนีเซียไม่คาดคิดว่า ติมอร์-เลสเตจะถือกำเนิดประเทศ

จากนั้นปิดท้ายกิจกรรมด้วยการอ่านบทกวีอาณาบริเวณภาคพื้นทวีป ได้แก่ เมียนมา โดย พินิจ นิลรัตน์ นักเขียน-กวี, กัมพูชา โดย โชคชัย บัณฑิต’ กวีซีไรต์, ลาว โดย จุฑามาศ ณ สงขลา (ทะเลจันทร์) เลขาธิการสมาคมนักเขียนแห่งประเทศไทย, ไทย โดย อมรศักดิ์ ศรีสุขกลาง กรรมการสมาคมนักกลอนแห่งประเทศไทย, นรีภพ โพธิรัตน์ นายกสมาคมนักเขียนฯ เป็นตัวแทน พญ.ชัญวลี ศรีสุขโข อุปนายฯ ที่เขียนบทกวีให้กำลังประเทศติมอร์-เลสเต และจบด้วยบทกวีกับเสียงเพลง เวียดนาม  โดย  ชูเกียรติ ฉาไธสง นักเขียน-กวี

การเสวนาดำเนินไปอย่างเป็นกันเองและอบอุ่น โดยคณะผู้จัดงานหวังว่ากิจกรรมในวันนี้จะเป็นสะพานวัฒนธรรมที่สร้างความอบอุ่น ความเข้าใจ และกระชับความสัมพันธ์ระหว่างเรากับติมอร์-เลสเต ให้แน่นแฟ้นยิ่งขึ้น พร้อมทั้งขอบคุณวิทยากรผู้ทรงคุณวุฒิ นักเขียนและกวี คณะผู้จัดงาน และผู้เข้าร่วมกิจกรรมทุกท่านที่มาร่วมต้อนรับเพื่อนใหม่ด้วยกัน และหวังเป็นอย่างยิ่งว่าศูนย์วัฒนธรรมอาเซียนจะได้มีโอกาสจัดวงเสวนาลักษณะนี้ได้อย่างต่อเนื่องต่อไป