เชิญชวนผู้สมัคร สส.แสดงวิสัยทัศน์ 5 ประเด็นสำคัญของชาวเชียงราย ขณะที่พรรคเพื่อไทยแม้จะชูนโยบายเศรษฐกิจสร้างสรรค์ TONY Brand รถไฟทางคู่ และเกษตรอัจฉริยะ เพื่อยกระดับเชียงรายสู่ประตูเศรษฐกิจลุ่มน้ำโขง แต่เสียงจากภาคประชาสังคมยังตั้งคำถามถึงความจริงใจในการจัดการวิกฤต PM 2.5 มลพิษเหมืองแร่ และทุนสีเทาที่คุกคามความมั่นคงมนุษย์

เมื่อวันที่  1 มกราคม  2569  สื่อมวลชนจำนวนหนึ่งในจังหวัดเชียงรายและส่วนกลางในนาม กลุ่ม Chiangrai Watch ซึ่งประกอบด้วยผู้สื่อข่าวและแอดมินเพจกว่า 10 สำนักข่าวได้ส่งหนังสือถึงผู้สมัคร สส.จังหวัดเชียงรายและหัวหน้าพรรคการเมือง เพื่อขอทราบนโยบายและแนวทางแก้ไขในประเด็นที่กำลังเป็นปัญหาสำคัญของชาวเชียงราย และนำเสนอต่อสาธารณชนเพื่อเป็นข้อมูลส่วนหนึ่งในการตัดสินใจเลือกสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรจังหวัดเชียงรายและพรรคการเมืองที่จะเข้าไปบริหารประเทศ

ทั้งนี้ประเด็นที่สื่อมวลชนกลุ่ม Chiangrai Watch กำหนดให้ผู้สมัคร สส.เชียงรายและพรรคการเมืองนำเสนอแนวคิดส่วนใหญ่เป็นสถานการณ์ที่ประชาชนเชียงรายกำลังเผชิญและผู้สื่อข่าวได้ลงเข้าไปเกาะติดทำข่าว โดยประกอบด้วยดังนี้

1. เรื่องน้ำกินน้ำใช้ และการปนเปื้อนสารพิษในแหล่งน้ำของคนเชียงราย พบข้อเท็จจริงว่าแม่น้ำสายหลักของเชียงราย มีสารโลหะหนักปนเปื้อนซึ่งอันตรายต่อสุขภาพ ทั้งในแม่น้ำสาย แม่น้ำรวก แม่น้ำกก และแม่น้ำโขง โดยผลการสืบค้นของหลายหน่วยงานราชการยืนยันแหล่งที่มาตรงกันว่าจากเหมืองแร่ในประเทศพม่า ขณะที่ทุกวันนี้ประชาชนจำต้องใช้น้ำทั้งเพื่อการอุปโภคบริโภคและการเกษตร

คำถาม: ท่านจะทำอย่างไรให้คนเชียงรายมั่นใจได้ว่าน้ำที่ใช้จะไม่ปนเปื้อนสารโลหะหนัก และท่านจะมีมาตรการเจรจากับประเทศเพื่อนบ้านอย่างไรเพื่อให้หยุดปล่อยสารโลหะหนักสู่แหล่งธรรมชาติ

2. เชียงรายเป็นเมืองชายแดน เป็นทางผ่านของยาเสพติด รวมทั้งเหล่าอาชญากรรมข้ามชาติโดยเฉพาะสแกมเมอร์ และขบวนการค้ามนุษย์ สถานการณ์การที่กำลังเผชิญอยู่ในขณะนี้คือธุรกิจบางประเภทในจังหวัดเชียงรายได้กลายเป็นแหล่งฟอกเงินให้กับธุรกิจสีดำเหล่านี้

คำถาม: ท่านมีแนวทางอย่างไรในการสกัดกั้นธุรกิจผิดกฎหมายเหล่านี้ ที่สำคัญคือการปกป้อง-รักษาไม่ให้เงินผิดกฎหมายเข้ามากลืนกินเศรษฐกิจเมืองเชียงราย

3. เชียงรายเป็นเมืองท่องเที่ยวเนื่องจากธรรมชาติอันงดงาม แต่สถานการณ์ที่กำลังเผชิญขณะนี้นี้คือในทุกๆปีปรากฏปัญหา ฝุ่น PM 2.5 และยังมีประเด็นสารพิษปนเปื้อนในแม่น้ำ ทำให้เกิดความไม่มั่นใจและไม่สบายใจสำหรับนักท่องเที่ยว

คำถาม: ท่านจะแก้ปัญหานี้อย่างไรเพื่อให้การท่องเที่ยวของจังหวัดเชียงรายยังเป็นหมุดหมายของนักท่องเที่ยวทั้งชาวไทยและต่างชาติ

4. การเลือกตั้งในทุกระดับของจังหวัดเชียงราย พบว่ามีการใช้เงินจำนวนมหาศาลเกินกว่าที่กฎหมายกำหนด เพียงแต่ระบบการตรวจสอบยังไม่สามารถเข้าถึงการกระทำความผิดและดำเนินคดีกับผู้กระทำผิดได้ ในการเลือกตั้ง สส.ครั้งนี้ก็เช่นกัน คาดการณ์กันว่ามีเม็ดเงินหลายหมื่นล้านบาทถูกนำมาใช้ ที่น่ากังวลคือมีกระแสข่าวว่าเม็ดเงินเหล่านี้จำนวนมากมาจากธุรกิจผิดกฎหมายหรือเงินสีเทา-ดำ เชียงรายซึ่งเป็นเมืองหน้าด่านที่อยู่ใกล้ชิดกับธุรกิจผิดดกฏหมายของขบวนการอาชญากรรมข้ามชาติเป็นอย่างยิ่ง

คำถาม:ท่านมีแนวทางในการจัดการปัญหาที่กัดกร่อนประชาธิปไตยเช่นนี้อย่างไร และมีวิธีการจัดการปัญหากับเงินสีเทา-ดำที่พยายามเข้ามาซื้ออำนาจโดยผ่านกระบวนการการเลือกตั้งอย่างไร

5. เชียงรายเป็นเมืองแห่งศิลปะ ซึ่งเป็นที่ยอมรับในระดับนานาชาติ มีศิลปินที่รังสรรค์ผลงานทรงคุณค่าอยู่มากมาย แต่สถานการณ์ปัจจุบันพบว่างานศิลปะกลับไม่ได้รับการส่งเสริมให้เห็นคุณค่าจากภาครัฐเท่าที่ควร ขณะที่กลุ่มศิลปินก็ไม่ได้รับการสนับสนุนอย่างที่ควรจะเป็น

คำถาม: ท่านมีแนวทางสนับสนุนให้งานศิลปะและกลุ่มศิลปินของเชียงรายอย่างไร

“การเลือกตั้ง สส.ครั้งนี้ เรากลุ่มสื่อมวลชนที่รวมตัวกันในเชียงรายและเครือข่ายต้องการสร้างพื้นที่กลางให้ท่านได้แสดงวิสัยทัศน์ต่อโจทย์สำคัญ เพื่อร่วมกันสร้างสรรค์เมืองเชียงราย โดยคำตอบของท่านจะถูกนำมาเผยแพร่ต่อสาธารณชน และ ก้าวต่อไป พวกเราจะเรียนเชิญท่านมาร่วมแสดงวิสัยทัศน์ เพื่อชี้แจงในรายละเอียดเพิ่มเติมและตอบถามของสื่อมวลชน โดยมีตัวแทนภาคประชาชนและนักวิชาการร่วมตั้งคำถาม”สื่อมวลชนกลุ่ม Chiangrai Watch ระบุ

ผู้สื่อข่าวรายงานว่า ผู้สมัครสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร (ส.ส.) จังหวัดเชียงราย พรรคเพื่อไทย ครบทั้ง 7 เขต  ประกอบด้วย
เขต 1 หมายเลข 7 : นาย ธนรัช วงศ์สุทรานนท์
เขต 2 หมายเลข 2 : นางสาว ปิยะรัชย์ ติยะไพรัช
เขต 3 หมายเลข 6 : นาย วิสาร เตชะธีราวัฒน์
เขต 4 หมายเลข 4 : นางสาว วิสาระดี เตชะธีราวัฒน์
เขต 5 หมายเลข 1 : นาย เทอดชาติ ชัยพงษ์
เขต 6 หมายเลข 4 : นาย ชัยยนต์ ศรีสมุทร
เขต 7 หมายเลข 8 : นาย สง่า พรมเมือง

เชียงราย: มากกว่าพื้นที่เลือกตั้ง แต่คือสมรภูมิภูมิรัฐศาสตร์

ผู้สื่อข่าวรายงานว่า สำหรับพรรคเพื่อไทย การเลือกตั้งครั้งนี้ถูกนิยามว่าเป็น “สงครามกอบกู้ศรัทธา” หลังสูญเสียตำแหน่งนายกรัฐมนตรีจากคำวินิจฉัยศาลรัฐธรรมนูญ และเผชิญแรงสั่นสะเทือนต่อความเชื่อมั่นของฐานเสียง โดยเฉพาะในภาคเหนือซึ่งถือเป็นพื้นที่ยุทธศาสตร์สำคัญ หนึ่งในนั้นคือจังหวัดเชียงราย

เชียงรายถูกจัดวางเป็น “พื้นที่ยุทธศาสตร์ทางจิตวิทยา” ของพรรคเพื่อไทย ทั้งในฐานะพื้นที่สีแดงดั้งเดิมและจุดตัดสำคัญของอนุภูมิภาคลุ่มน้ำโขง เชื่อมโยงเมียนมา ลาว และจีนตอนใต้ ผ่านเส้นทาง R3A และโครงการรถไฟทางคู่สายเด่นชัย–เชียงราย–เชียงของ ที่กำลังจะแล้วเสร็จ

อย่างไรก็ตาม ความได้เปรียบเชิงภูมิศาสตร์กลับมาพร้อมผลกระทบด้านลบ ทั้งปัญหาหมอกควัน PM 2.5 ข้ามพรมแดน มลพิษจากเหมืองแร่หายากในรัฐฉาน อาชญากรรมข้ามชาติ แก๊งคอลเซ็นเตอร์ และทุนสีเทาตามแนวชายแดน ซึ่งส่งผลโดยตรงต่อคุณภาพชีวิตและความมั่นคงมนุษย์ของคนเชียงราย

ยุทธศาสตร์เพื่อไทย: ดึงดีเอ็นเอชินวัตร–ผนึกบ้านใหญ่

พรรคเพื่อไทยปรับทัพผู้นำ เปิดตัวแคนดิเดตนายกรัฐมนตรี 3 คน โดยการเสนอชื่อ “ยศชนัน วงศ์สวัสดิ์” ถูกมองว่าเป็นการดึงดีเอ็นเอชินวัตรกลับมาเรียกศรัทธาฐานเสียงเดิม ควบคู่กับการขับเคลื่อนเชิงปฏิบัติของกลุ่มบ้านใหญ่และกลุ่มทุนภายในพรรค

ในระดับพื้นที่ เชียงรายถูกขับเคลื่อนด้วยยุทธศาสตร์ Micro-Targeting ผ่านเครือข่ายการเมืองท้องถิ่น โดยเฉพาะตระกูลติยะไพรัช และการผลักดันนโยบายพัฒนาในนาม “เชียงรายโมเดล” ภายใต้สโลแกน “คิดใหม่ ทำใหม่ เชียงรายยิ้มได้”

นโยบายเศรษฐกิจ: TONY Brand กับคำถามการกระจายผลประโยชน์

นโยบายเด่นคือ TONY Brand ที่มุ่งยกระดับสินค้าและบริการเชียงรายสู่ตลาดโลก และผลักดันสู่ City of Design ตามแนวคิด Soft Power ซึ่งสอดรับกับนโยบายระดับชาติ อย่างไรก็ตาม ภาคประชาสังคมตั้งคำถามว่านโยบายดังกล่าวจะกระจุกตัวอยู่กับกลุ่มทุนรายใหญ่หรือไม่ และจะสร้าง “ระบบนิเวศเศรษฐกิจสร้างสรรค์” ที่เกษตรกรรายย่อยและกลุ่มชาติพันธุ์เข้าถึงได้จริงเพียงใด

เกษตร–โครงสร้างพื้นฐาน: โอกาสใหม่กับความเสี่ยงเดิม

โครงการศูนย์โดรนการเกษตรและระบบน้ำบาดาลพลังงานแสงอาทิตย์ ถูกมองว่าสามารถลดต้นทุนการผลิตได้จริง แต่ยังมีข้อกังวลเรื่องธรรมาภิบาลและการจัดซื้อจัดจ้าง ขณะที่รถไฟทางคู่ถูกมองว่าเป็น “Game Changer” ของเศรษฐกิจเชียงราย ทว่าเสียงเตือนจากกลุ่ม Chiangrai Watch ชี้ถึงความเสี่ยงการกว้านซื้อที่ดินและการเบียดขับคนท้องถิ่น หากไร้มาตรการผังเมืองที่เข้มแข็ง

สิ่งแวดล้อม–ทุนสีเทา: จุดตายเพื่อไทย

ประเด็นที่ถูกมองว่าเป็นจุดอ่อนสำคัญของพรรคเพื่อไทย คือการจัดการปัญหาสิ่งแวดล้อมข้ามพรมแดน ทั้ง PM 2.5 และมลพิษจากเหมืองแร่หายากในแม่น้ำโขง ภาคประชาชนวิพากษ์ว่ารัฐบาลยังใช้การทูตเชิงประนีประนอมมากเกินไป และหลีกเลี่ยงมาตรการลงโทษทางเศรษฐกิจต่อผู้ก่อมลพิษ

ขณะเดียวกัน ปัญหาแก๊งคอลเซ็นเตอร์และทุนสีเทายังคงบ่อนทำลายเศรษฐกิจชายแดนและ SMEs ท้องถิ่น ซึ่งหากไม่จัดการอย่างจริงจัง อาจสวนทางกับภาพลักษณ์ “เมืองศิลปะ–เมืองท่องเที่ยวปลอดภัย” ที่พรรคพยายามสร้าง

นโยบายดี แต่ต้องพิสูจน์ความจริงใจ

ภาพรวมการเลือกตั้งปี 2569 ในจังหวัดเชียงราย จึงเป็นบททดสอบว่า “แบรนด์เพื่อไทย” และการเมืองแบบบ้านใหญ่ยังตอบโจทย์ยุคใหม่ได้หรือไม่ แม้นโยบายเศรษฐกิจและสังคมจะมีความโดดเด่น แต่ช่องว่างสำคัญยังอยู่ที่ความน่าเชื่อถือในการจัดการวิกฤตสิ่งแวดล้อมและทุนสีเทา

ข้อเสนอจากภาคประชาชนคือ พรรคเพื่อไทยต้องกล้ายกระดับวาระ “เชียงรายสีเขียว” เพิ่มความโปร่งใส ตรวจสอบทุนข้ามชาติอย่างจริงจัง และกระจายอำนาจให้ท้องถิ่นจัดการปัญหาด้วยตนเอง หากทำได้ การรักษาเชียงรายในฐานะฐานเสียงหลักอาจไม่ใช่เพียงเรื่องการเมือง แต่คือการพิสูจน์ว่าการพัฒนาจะไม่ทิ้งใครไว้ข้างหลัง