เมื่อวันที่ 20 เมษายน 2569 นายอนุทิน ชาญวีรกูล นายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทย มอบนโยบายการจัดทำงบประมาณรายจ่ายประจำปี 2570 กำหนด “กฎเหล็ก” ใช้หลักงบประมาณฐานศูนย์ (Zero-based) คุมเข้มรายจ่ายทุกด้าน เน้นใช้เงินอย่างคุ้มค่า ท่ามกลางสถานการณ์โลกที่ผันผวนสูง ทั้งความขัดแย้งในตะวันออกกลาง วิกฤตพลังงาน และแรงกดดันเศรษฐกิจโลก 

นายกรัฐมนตรีระบุว่า การจัดทำงบประมาณปี 2570 ต้องปรับวิธีคิดใหม่ทั้งหมด ไม่ยึดฐานงบเดิม แต่ให้ทุกหน่วยงานพิจารณาความจำเป็นและความเร่งด่วนเป็นหลัก เพื่อให้ “ทุกบาททุกสตางค์” เกิดประโยชน์สูงสุดต่อประเทศ โดยเฉพาะในช่วงที่รัฐมีข้อจำกัดด้านงบประมาณ ขณะที่ภาระรายจ่ายจำเป็นยังเพิ่มขึ้นต่อเนื่อง 

สำหรับกรอบงบประมาณปี 2570 อยู่ที่ 3.788 ล้านล้านบาท เพิ่มขึ้นเพียง 0.2% จากปีก่อน สะท้อนข้อจำกัดทางการคลังอย่างชัดเจน โดยกำหนดเพดานการขอเพิ่มงบไม่เกิน 20% และเน้นเพิ่มในส่วน “งบลงทุน” เพื่อรับมือวิกฤตและวางรากฐานระยะยาว 

นอกจากนี้ ยังสั่ง “ตัดรายจ่ายฟุ่มเฟือย” อย่างจริงจัง อาทิ ลดงบดูงาน ลดการก่อสร้างอาคารใหม่ ให้ใช้วิธีเช่าแทน หรือร่วมลงทุนกับเอกชน (PPP) พร้อมให้หน่วยงานเน้นซ่อมบำรุงโครงสร้างพื้นฐานเดิม มากกว่าการสร้างใหม่ในระยะ 1-2 ปีข้างหน้า 

ด้านพลังงาน รัฐบาลเดินหน้าปรับโครงสร้างสู่พลังงานสะอาด สั่งหน่วยงานรัฐทยอยใช้รถยนต์ไฟฟ้า (EV) แทนรถสันดาป และผลักดันโซลาร์รูฟท็อปในภาคราชการ เพื่อลดต้นทุนและลดผลกระทบจากความผันผวนของราคาน้ำมันโลก 

ขณะเดียวกัน ยังย้ำให้การใช้งบประมาณต้องสอดคล้องกับนโยบายหลักของรัฐบาล ทั้งด้านเศรษฐกิจ ความมั่นคง สังคม สิ่งแวดล้อม และการปฏิรูประบบราชการ โดยเฉพาะการยกระดับความโปร่งใส ป้องกันการทุจริต ผ่านการเชื่อมโยงข้อมูลระหว่างหน่วยงานรัฐ

นายกรัฐมนตรีทิ้งท้ายว่า งบประมาณปี 2570 ไม่ใช่เพียงเครื่องมือบริหารประเทศ แต่เป็น “กลไกตั้งรับวิกฤตโลก” และขับเคลื่อนประเทศไทยให้เติบโตอย่างมั่นคง ยั่งยืน และแข่งขันได้ในเวทีโลก