วันที่ 27 เมษายน 2569 ผู้สื่อข่าวรายงาน จากการติดตามบรรยากาศการประกอบอาชีพ ของเกษตรกรชาว จ.กาฬสินธุ์ ในช่วงฤดูแล้ง พบว่า ในโซนนอกเขตชลประทานงดการเพาะปลูก เพราะแหล่งน้ำไม่เพียงพอ และน้ำที่กักขังในบ่อตามหัวไร่ปลายนาช่วงฤดูฝนแห้งขอดไป ผืนดินแห้งรอฝนโปรยปรายหล่อเลี้ยงใบไม้ใบหญ้า

ในขณะที่สัตว์เลี้ยงเล็มฟางแห้งรอหญ้าขึ้นไปพลางๆ  ในส่วนพื้นที่ใช้น้ำคลองชลประทาน โครงการส่งน้ำและบำรุงรักษาลำปาวหรือเขื่อนลำปาว ต.บึงวิชัย อ.เมืองกาฬสินธุ์ กลุ่มเกษตรผู้ปลูกถั่วลิสง กำลังเร่งเก็บผลลิต ท่ามกลางสภาพอากาศที่ร้อนจัด แต่พบว่าอยู่ในอาการ “เก็บไปบ่นไป”  เมื่อไหร่เกษตรกรชาวไทยจะหายจน เพราะยังประสบปัญหาต้นทุนการผลิตสูง ขณะที่ราคาจำหน่ายผลผลิตยังตกต่ำ ไร้หลักประกันราคา

นางรัตน์ นามบุญ อายุ 62 ปี ชาวเกษตรกรผู้ปลูกถั่วลิสง หมู่ 4 ต.บึงวิชัย จ.กาฬสินธุ์ กล่าวว่า ในฤดูแล้งของทุกปีตนและญาติ จะใช้พื้นที่ประมาณ 4 ไร่ท้ายหมู่บ้าน ทำการปลูกถั่วลิสง ซึ่งเป็นพืชฤดูแล้ง อายุสั้น 3 เดือนเก็บเกี่ยว บริหารจัดการง่าย ใช้น้ำน้อย งานไม่หนักเหมือนปลูกอ้อย มันสำปะหลัง ที่ต้องใช้แรงงานเยอะและสิ้นเปลืองปุ๋ยเคมี หรือปลูกข้าวนาปรังและข้าวโพด ที่ต้องใช้น้ำหล่อเลี้ยงปริมาณที่มากกว่า

 โดยผลผลิตฝักถั่วลิสงจะขายในหมู่บ้าน และมีแม่ค้ามารับซื้อถึงที่ เพื่อนำไปต้มสุกหรือคั่วขาย ในราคา กก.ละ 25 บาท อีกส่วนหนึ่งแบ่งไว้เป็นเมล็ดพันธุ์ ซึ่งก็พอมีกำไรหลายพันบาท เพราะทำง่ายๆ ทำตามแรงงานของคนที่เริ่มสูงอายุ

นางรัตน์กล่าวอีกว่า การปลูกถั่วลิสงปีนี้ลงทุนทั้งค่าปุ๋ยค่ารถไถประมาณ 6 พันบาท กลับพบว่าไม่คุ้มทุน เนื่องจากฝนทิ้งช่วงไปนานหลายเดือน ส่วนน้ำคลองก็ไม่ค่อยจะเพียงพอเพราะอยู่บนพื้นที่สูง อีกทั้งพื้นที่ปลูกถั่วยังอยู่ปลายน้ำ ขณะที่ต้นน้ำและกลางน้ำ มีการทำนาปรังเยอะ มีการใช้น้ำปริมาณที่มาก น้ำจึงมาไม่ถึงแปลงปลูกถั่วลิสงของตน ถั่วลิสงจึงเจริญเติบโตไม่ดีเท่าที่ควร ติดฝักน้อย ผลผลิตจึงตกต่ำกว่าปีที่ผ่านมากว่า 50%  จึงมีแนวโน้มขายผลผลิตขาดทุน

นอกจากนี้ผลกระทบจากราคาน้ำมันที่ปรับตัวสูงขึ้นในช่วงที่ผ่านมา เป็นสาเหตุทำให้บรรยากาศการค้าขายสินค้าต่างๆฝืดเคือง ผลผลิตภาคการเกษตรอย่างข้าวนาปรัง มะม่วง ราคาตก เกี่ยวโยงมาถึงราคาขายถั่วลิสงด้วย ทุกปีมีการซื้อขายถั่วลิสงแห้งราคา กก.ละ 25 บาท  แต่ช่วงนี้แหล่งรับซื้อกลับขอปรับลดราคาลง 5 บาทเหลือเพียง กก.ละ 20 บาทเท่านั้น โดยอ้างเหตุผลว่า ขอส่วนต่างเป็นการชดเชยค่าน้ำมัน

อย่างไรก็ตาม ต้นทุนทุกกิจกรรมทุกระบบ เริ่มจากการใช้พลังงานเชื้อเพลิงหรือน้ำมัน ซึ่งกำลังจะขาดแคลน  พอน้ำมันขึ้นราคาทุกอย่างก็ขึ้นราคาตามกลไก แต่หากมีการใช้พลังงานทดแทนเข้ามาเสริม ก็จะช่วยลดการใช้พลังงานเชื้อเพลิงลง

ดังนั้นในความคิดเห็นส่วนตัว ก็อยากสนับสนุนให้รัฐบาล ส่งเสริมการใช้พลังงานเชื้อเพลิงอย่างจริงจัง อย่างการส่งเสริมพลังงานไฟฟ้าชีวมวล ที่จะเป็นหนทางประหยัดการใช้พลังงานอย่างยั่งยืนและมั่นคง และจะส่งผลให้ต้นทุนการผลิตทุกอย่างลดลง การประกอบอาชีพก็จะมีกำไร เพราะต้นทุนต่ำ” นางรัตน์กล่าวในที่สุด