มข. ส่งมอบนวัตกรรมระบบจราจรน้ำอัจฉริยะ เชื่อม 2 เทศบาลตรวจวัด-สั่งการประตูระบายน้ำอัตโนมัติแบบเรียลไทม์ เปิดให้ประชาชนติดตามผ่านเว็บ-มือถือ ฟรี! รองรับพื้นที่แอ่งกระทะ ขยายตัวเมืองเร็ว หวังลดความเสี่ยงน้ำท่วมย่านเศรษฐกิจ

เมื่อวันที่ 7 ตุลาคม 2569 นายยุทธนา โพธิวิหค รองผู้ว่าราชการจังหวัดขอนแก่น เป็นประธานในพิธีส่งมอบนวัตกรรม "ระบบจราจรน้ำอัจฉริยะ WaterWayWatch" โดยมีผู้แทนหน่วยงานภาคีเครือข่ายร่วมเป็นสักขีพยาน อาทิ นายธีระศักดิ์ ฑีฆายุพันธ์ นายกเทศมนตรีนครขอนแก่น, ศาสตราจารย์ ดร.ธิดารัตน์ บุญมาศ รองอธิการบดีฝ่ายวิสาหกิจและสังคมยั่งยืน มหาวิทยาลัยขอนแก่น, ผู้แทนเทศบาลเมืองบ้านเป็ด, ผู้บริหารกรมโยธาธิการและผังเมืองจังหวัดขอนแก่น และทีมนักวิจัยจากมหาวิทยาลัยขอนแก่น

ระบบดังกล่าวพัฒนาขึ้นโดยคณะวิศวกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น เพื่อตอบโจทย์ปัญหาน้ำท่วมในพื้นที่จังหวัดขอนแก่น ซึ่งมีลักษณะภูมิประเทศเป็นแอ่งกระทะ ประกอบกับการขยายตัวของเมืองที่รวดเร็ว ทำให้น้ำฝนไหลลงสู่ย่านเศรษฐกิจอย่างรวดเร็วเมื่อเกิดฝนตกหนัก โดยเฉพาะจุดเชื่อมต่อระหว่างเทศบาลนครขอนแก่นและเทศบาลเมืองบ้านเป็ด ผ่านคลองระบายน้ำสายสำคัญ "คลองยาว" ที่ผ่านมา การบริหารจัดการอาศัยการลงพื้นที่ประเมินด้วยคน ทำให้ไม่ทันต่อสถานการณ์ หากการระบายน้ำไม่สอดคล้องกัน ก็ส่งผลให้น้ำท่วมขังทันที

ระบบ WaterWayWatch ทำงานผ่านเซ็นเซอร์ตรวจวัดปริมาณน้ำฝนและระดับน้ำในบึง-คลองแบบเรียลไทม์ สามารถสั่งการเปิด-ปิดประตูระบายน้ำได้อัตโนมัติ พร้อมแจ้งเตือนภัยล่วงหน้าสู่ประชาชน นำร่องติดตั้งที่ ประตูระบายน้ำบึงหนองโคตร และขยายผลที่ ประตูระบายน้ำหน้าโรงพยาบาลขอนแก่นราม ประชาชนและหน่วยงานสามารถตรวจสอบข้อมูลสดได้ที่เว็บไซต์ water2watch.com ทั้งจากคอมพิวเตอร์และโทรศัพท์มือถือ

ศาสตราจารย์ ดร.ธิดารัตน์ บุญมาศ รองอธิการบดีฝ่ายวิสาหกิจและสังคมยั่งยืน มหาวิทยาลัยขอนแก่น กล่าวว่า "การพัฒนาระบบนี้เกิดจากความมุ่งมั่นของมหาวิทยาลัย โดยคณะวิศวกรรมศาสตร์ ที่ต้องการนำงานวิจัยและเทคโนโลยีลงมาแก้ปัญหาจริงของชุมชนอย่างยั่งยืน ขอนแก่นเป็นแอ่งกระทะ เมื่อเมืองขยายตัว น้ำไหลเร็วขึ้นและเชื่อมโยงข้ามพื้นที่ หากเราทำงานแยกกัน น้ำก็จะท่วม

ดังนั้นเราจึงสร้างระบบที่ทำให้ทุกฝ่ายเห็นภาพเดียวกัน รู้ระดับน้ำพร้อมกัน และสั่งการได้ทันที ไม่ต้องรอรายงาน ประชาชนก็สามารถเข้ามาเฝ้าระวังร่วมกันได้ผ่านเว็บไซต์ เป็นการเปิดข้อมูลโปร่งใส ทุกคนเป็นหูเป็นตาด้วยกัน เพื่อให้ขอนแก่นปลอดภัยจากภัยน้ำท่วมมากขึ้น นี่คือการนำวิทยาศาสตร์รับใช้สังคมอย่างแท้จริง"

การส่งมอบระบบครั้งนี้ถือเป็นก้าวสำคัญของการบูรณาการความร่วมมือระหว่างมหาวิทยาลัยและหน่วยงานท้องถิ่น เพื่อเปลี่ยนจากการรับมือแบบตั้งรับ เป็นการเฝ้าระวังและจัดการเชิงรุกที่แม่นยำ รวดเร็ว และทั่วถึง มุ่งหวังว่าในอนาคตจะขยายจุดติดตั้งให้ครอบคลุมพื้นที่เสี่ยงเพิ่มเติม เพื่อคุณภาพชีวิตที่ดีขึ้นของชาวขอนแก่นอย่างยั่งยืนตลอดไป