แนวทางการรักษา “หมอนรองกระดูกทับเส้นประสาท”

หมอนรองกระดูก (Intervertebral disc) มีลักษณะรูปร่างเป็นวงกลม มีขอบเป็นพังผืดเหนียว ภายในมีของเหลวคล้ายเจลบรรจุอยู่ หมอนรองกระดูกนี้คั่นกลางอยู่ระหว่างกระดูกสันหลังแต่ละข้อ ทำหน้าที่รองรับแรงกระแทก เมื่อหมอนรองกระดูกได้รับแรงกระแทกอย่างรุนแรง ของเหลวในหมอนรองกระดูกจะมีโอกาสทะลักออกมากดทับเส้นประสาทที่อยู่ข้างเคียง ทำให้เส้นประสาทจะเกิดการอักเสบ หากเส้นประสาทที่ถูกกดทับเป็นเส้นที่เชื่อมโยงกับคอจะส่งผลให้มีอาการปวดร้าวบริเวณแขน ซึ่งเป็นอาการเด่นของโรคในบริเวณกระดูกคอ บางรายมีอาการชาตั้งแต่แขนจนถึงปลายนิ้วมือ ตามมาด้วยกล้ามเนื้อแขนอ่อนแรง และที่สุดอาจถึงกับสูญเสียการควบคุมยกแขนไม่ได้  ซึ่งบทความให้ความรู้โดย นพ.ชุมพล คคนานต์ (ว.36618) ศัลยแพทย์เฉพาะทางด้านระบบประสาทและกระดูกสันหลัง ศูนย์โรคระบบสมอง โรงพยาบาลนวเวช ได้อธิบายเกี่ยวกับแนวทางการรักษาอาการหมอนรองกระดูกทับเส้นประสาท เพื่อทำความเข้าใจเกี่ยวกับโรคดังกล่าว นำไปสู่การรักษาอย่างทันท่วงที

อาการ “หมอนรองกระดูกทับเส้นประสาท” มักเริ่มจากปวดร้าวจากหลังไปถึงขา หรือจากคอร้าวลงแขน บางคนชามือ ชาเท้า หรือกล้ามเนื้ออ่อนแรง สาเหตุหลักมาจาก “หมอนรองกระดูก” ที่อยู่ระหว่างกระดูกสันหลังเสื่อม หรือปลิ้น จนเคลื่อนมากดทับเส้นประสาท

แนวทางการรักษา แบ่งได้เป็น 3 ระดับหลัก ๆ ดังนี้

1. การรักษาแบบอนุรักษ์ (ไม่ผ่าตัด)

เริ่มจากพักการใช้งาน ยาแก้อักเสบ กายภาพบำบัด ยืดกล้ามเนื้อ และปรับพฤติกรรม เช่น ไม่ก้ม ยกของหนัก หรืออยู่ท่าเดิมนาน ๆ กว่า 80% ของผู้ป่วยมักดีขึ้นใน 4–6 สัปดาห์โดยไม่ต้องผ่าตัด

2. ฉีดยาเข้าโพรงประสาท (Selective Nerve Root Block / Epidural Injection)

เป็นการฉีดยาชาและสเตียรอยด์เฉพาะตำแหน่งเส้นประสาทที่อักเสบ ช่วยลดอาการปวดและอักเสบได้ดี เหมาะกับผู้ที่ปวดมากแต่ยังไม่ถึงขั้นต้องผ่าตัด

3. การผ่าตัดส่องกล้อง (Endoscopic Spine Surgery)

เทคโนโลยีใหม่ที่หมอสามารถเปิดแผลเพียง 0.5-0.7 ซม. สอดกล้องและเครื่องมือเล็ก ๆ เข้าไปตัดส่วนของหมอนรองที่กดทับออกโดยตรง เจ็บน้อย ฟื้นเร็ว เหมาะกับคนไข้ที่รักษาแบบอื่นแล้วไม่ดีขึ้น หรือมีอาการชา-อ่อนแรงมากขึ้นเรื่อย ๆ

ไม่ใช่ทุกคนที่ต้องผ่าตัด! การรักษาขึ้นกับระดับความรุนแรงและคุณภาพชีวิตของผู้ป่วย การวินิจฉัยด้วย MRI จะช่วยให้เห็นภาพชัดเจนที่สุดว่าหมอนรองกดทับเส้นจริงหรือไม่ และมากแค่ไหน หมอนรองกระดูกเสื่อมหรือกดทับเส้นประสาท ไม่ได้หมายถึงจุดจบของการเคลื่อนไหว แต่คือจุดเริ่มต้นของการดูแลตัวเองให้ถูกวิธี

ทั้งนี้ ศูนย์โรคระบบสมอง โรงพยาบาลนวเวช ได้ให้ความสำคัญกับคุณภาพการรักษา มาตรฐานการให้บริการ ระบบการดูแลผู้ป่วยด้วยบุคลากรที่มีคุณภาพ และผ่านการรับรองมาตรฐาน AACI (American Accreditation Commission International) ประเทศสหรัฐอเมริกา ค.ศ. 2025 รวมถึง โปรแกรมการรับรอง AACI "ความเป็นเลิศด้านสตรีมีครรภ์" AACI Clinical Excellence Certification Maternity Services ค.ศ.2025, ISO 7101:2023 – Health Care Organization Management และ ISO 9001:2015 – Quality Management Systems กรณีหากมีข้อสงสัยสามารถสอบถามรายละเอียดและขอรับคำปรึกษาได้ที่ โทร.1507 Line: @navavej