รู้ทัน PM2.5 เลือกหน้ากากคู่ใจ ให้ปลอดภัย  รับมือกับมลพิษทางอากาศ

ท่ามกลางสถานการณ์ที่ฝุ่นจิ๋วเจ้าปัญหาอย่าง PM2.5 ส่งผลกระทบต่อลมหายใจของเราอย่างต่อเนื่อง จนกลายเป็นแขกไม่ได้รับเชิญที่มาหาคนไทยทุกปี “หน้ากากอนามัย” จึงไม่ใช่แค่ไอเทมเสริม แต่คือ “เกราะป้องกัน” ชิ้นสำคัญที่ขาดไม่ได้! สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี (สสวท.) จะพาทุกคนไปสวมบทนักวิทย์ ส่องหน้ากากแต่ละประเภทว่ามีความลับอะไรซ่อนอยู่ และเลือกใช้อย่างไรให้เป๊ะปัง ปลอดภัยจากมลพิษทางอากาศ รวมถึงโรคร้ายต่าง ๆ ที่มาพร้อมกับ PM2.5

ทำไมต้องกลัวเจ้าฝุ่น PM2.5? ฝุ่น PM2.5 คือฝุ่นที่มีขนาดจิ๋วสุด ๆ ไม่เกิน 2.5 ไมครอน ความร้ายกาจของมันอยู่ที่การแทรกซึมเข้าสู่ระบบทางเดินหายใจไปจนถึงกระแสเลือดได้แบบเนียน ๆ ส่งผลให้ร่างกายเรา “พัง” ได้ทั้งระยะสั้นและ ระยะยาว ไม่ว่าจะเป็นโรคทางเดินหายใจ โรคหัวใจ หรือแม้แต่โรคผิวหนัง และยังมีโรคเรื้อรังอื่น ๆ การใส่หน้ากากที่ถูกต้องจึงเป็นด่านแรกและสำคัญที่จะช่วยให้เราชนะศึกนี้ ในการลดความเสี่ยงจากมลพิษทางอากาศ

เปิดกรุหน้ากากอนามัย... แบบไหนที่ใช่สำหรับเรา?

1. หน้ากากอนามัยแบบปกติทั่วไป ทำจากแผ่นใยสังเคราะห์สปันบอนด์ (Spunbond) ซ้อนกัน 3 ชั้น ทำงานร่วมกันดังนี้ ชั้นนอก ที่เป็นพี่ใหญ่สายลุย ช่วยกันของเหลวและความชื้นไม่ให้ซึมเข้า-ออก ชั้นกลางคือ หัวใจสำคัญ! ที่เป็นแผ่นกรองดักจับเชื้อโรคและฝุ่นละออง และชั้นใน น้องเล็กสายซัพพอร์ต ทำจากวัสดุนุ่ม ลดการระคายเคืองผิวหน้า สำหรับบางรุ่นอัปเกรดเป็น 4 ชั้นโดยใส่แผ่น Activated Carbon ช่วยดูดซับสารเคมีและกลิ่นได้อีกด้วย

2. หน้ากาก N95 ที่จัดเป็น The Hero! ถ้าวันไหนค่าฝุ่นพุ่งสูง ต้องยกให้สิ่งนี้! มีประสิทธิภาพดักจับอนุภาคขนาดเล็กได้ถึง 0.3 ไมครอน และออกแบบมาให้ “แนบสนิท” กับใบหน้า เหมาะสำหรับคนที่ต้องลุยกลางแจ้งนาน ๆ

 3. หน้ากากผ้า แม้จะไม่ได้กันฝุ่นจิ๋วได้ 100% แต่เป็นทางเลือกที่ดีในการลดการสัมผัสใบหน้า ป้องกันละอองไอจาม และซักใช้ใหม่ได้ เหมาะสำหรับวันชิลล์ ๆ ที่ค่าฝุ่นไม่สูงนัก

เทคนิค “เก็บหน้ากากระหว่างวัน” ให้ถูกหลักอนามัย หลายคนอาจสงสัยว่า ถ้าต้องถอดหน้ากากทานข้าวหรือพักดื่มน้ำ จะเก็บยังไงดีไม่ให้เชื้อโรคถามหา? มาดูวิธีที่ถูกต้องกัน ได้แก่ ล้างมือก่อนถอดเสมอ ป้องกันเชื้อโรคจากมือไปติดที่สายรัดหรือตัวหน้ากาก ห้ามคล้องไว้ที่ใต้คาง เพราะผิวหนังบริเวณลำคออาจมีเหงื่อหรือฝุ่นสะสม เมื่อดึงหน้ากากลงมา สิ่งสกปรกจะติดไปที่ด้านในของหน้ากากทันที พกซองซิปล็อกหรือซองกระดาษ หากต้องถอดพัก ให้วางหน้ากากโดยหงายด้านที่สัมผัสใบหน้าขึ้น แล้วใส่ในซองที่สะอาดและระบายอากาศได้ เพื่อป้องกันฝุ่นภายนอกมาเกาะ  อย่าสลับด้านใช้ จำไว้เสมอว่าด้านไหนอยู่ข้างนอก ด้านไหนอยู่ข้างใน ห้ามสลับเอาด้านนอกมาใส่ด้านในเด็ดขาด!

ใส่ให้ถูก ใช้ให้เป็น... สุขภาพดีเริ่มต้นที่ตัวเรา ห้ามใส่ซ้ำ! หน้ากากแบบใช้แล้วทิ้งอย่าเสียดาย เพราะเป็นแหล่งสะสมเชื้อโรคชั้นดี ส่วนหน้ากากผ้า ต้องขยันซักให้สะอาดและตากแดดให้แห้งสนิทสม่ำเสมอ เพื่อเสริมสร้างเกราะคุ้มกันร่างกายให้ห่างไกลจากมลภาวะและโรคร้ายที่มากับอากาศ

PM2.5 อาจเป็นสิ่งเล็ก ๆ ที่เรามองไม่เห็นด้วยตาเปล่า แต่ส่งผลกระทบต่อสุขภาพอย่างร้ายแรง การรู้เท่าทันมลพิษเลือกใช้หน้ากากอนามัยให้เหมาะสม และดูแลสุขอนามัยอย่างถูกต้อง จะช่วยให้เราและคนรอบข้างสุขภาพแข็งแรงในทุกวัน มาเติมความรู้วิทยาศาสตร์ เสริมภูมิคุ้มกัน และรับมือกับ PM2.5 อย่างมีสติ เพื่อคุณภาพชีวิตที่ดีได้ทุก ๆ วัน แวะไปที่คลังความรู้ SciMath สสวท. คลิกเลยที่ https://www.scimath.org/article-science/item/11468-2020-04-20-08-52-51

ส่งข่าวได้ที่  email : saowaporn12345@gmail.com   และ  bat_mamsao@yahoo.com