ภูวดล เนาว์โสภา เส้นทางสู่ผู้กำกับรุ่นใหม่ ถ่ายทอดอัตลักษณ์วัฒนธรรมอีสานผ่านภาพยนตร์เรื่อง “ตาโขน”

ภูวดล เนาว์โสภา ผู้กำกับรุ่นใหม่จากจังหวัดขอนแก่น เป็นอีกหนึ่งผู้กำกับรุ่นใหม่ที่น่าจับตามองในวงการภาพยนตร์ไทย หลังเปิดตัวผลงานภาพยนตร์เรื่อง “ตาโขน” ภาพยนตร์ที่หยิบเอาอัตลักษณ์ วัฒนธรรม และความเชื่อของภาคอีสานมาถ่ายทอดผ่านภาษาภาพยนตร์อย่างร่วมสมัยและจริงใจ

เส้นทางของ ภูวดล ไม่ได้เริ่มต้นจากความพร้อม แต่เริ่มจาก “ความเชื่อ” ว่าความฝันของเด็กต่างจังหวัดคนหนึ่งสามารถพาเขาเข้าสู่วงการภาพยนตร์ได้จริง แม้ในวันที่หลายคนยังไม่เชื่อว่าเขาจะทำได้ก็ตาม

“ตอนมัธยมผมเป็นเด็กที่ชอบทำหนังสั้น ส่งประกวดมาตลอด แต่ด้วยความที่เป็นเด็กขอนแก่น เรารู้สึกว่าถ้าอยากเรียนฟิล์มจริงๆ และอยากเข้าใกล้อุตสาหกรรมภาพยนตร์ที่สุด เราต้องเข้ากรุงเทพฯ” ภูวดลเล่าย้อนถึงจุดเริ่มต้นของการเลือกเรียนในสาขาวิชาการภาพยนตร์ดิจิทัล วิทยาลัยนิเทศศาสตร์ มหาวิทยาลัยรังสิต

เขายอมรับว่าไม่ได้เป็นเด็กเรียนเก่ง แต่เป็นเด็กกิจกรรมที่หลงใหลการถ่ายทำหนังอย่างจริงจัง ตั้งแต่ช่วงมัธยมปลายเขาเริ่มมีโอกาสติดตามรุ่นพี่เข้าไปดูการทำงานในกองถ่ายของนักศึกษาภาพยนตร์ มหาวิทยาลัยรังสิต จนกลายเป็นแรงผลักดันสำคัญ

แม้ครอบครัวจะกังวลและไม่อยากให้มาเรียนไกลบ้าน แต่เขาใช้เวลาหลังจบ ม.6 พิสูจน์ตัวเองด้วยการหยิบกล้องออกไปถ่ายหนังกับเพื่อนทุกวัน จนในที่สุดครอบครัวก็ยอมเปิดโอกาสให้เดินตามเส้นทางที่รัก และเมื่อเข้าสู่รั้วมหาวิทยาลัย ภูวดลตั้งเป้าชัดเจนตั้งแต่วันแรกว่าอยากเป็น “ผู้กำกับภาพยนตร์” เขาจึงพยายามเรียนรู้ทุกบทบาทในกองถ่าย ตั้งแต่งานไฟ สวัสดิการ ทีมโปรดักชัน ไปจนถึงการเป็นเอ็กซ์ตร้า เพราะเชื่อว่าผู้กำกับที่ดีต้องเข้าใจการทำงานทุกส่วน

“ผมรู้สึกว่าถ้าอยากอยู่ในวงการนี้ เราต้องเอาตัวเองเข้าไปอยู่ใกล้มันที่สุด ต่อให้เริ่มจากงานเล็กแค่ไหนก็ตาม”

ระหว่างเรียน เขาทำหนังสั้นส่งประกวดอย่างต่อเนื่อง เพราะมองว่านั่นคือ “ห้องเรียนจริง” ที่ทำให้ได้ฝึกฝนตัวเองอยู่ตลอดเวลา รวมถึงได้สร้างเครือข่ายกับรุ่นพี่และคนในวงการ ซึ่งกลายเป็นต้นทุนสำคัญในเส้นทางอาชีพภายหลัง

ภายหลังเรียนจบ ภูวดล เริ่มมีโอกาสกำกับซีรีส์หลายเรื่อง ก่อนที่ความฝันในการทำภาพยนตร์จะเริ่มชัดเจนขึ้น เขาเลือกหยิบ “ผีตาโขน” มาพัฒนาเป็นภาพยนตร์ เพราะต้องการเล่าเรื่องอีสานในมิติที่ต่างออกไป

“ผมไม่ได้อยากเล่าแค่เรื่องผี แต่ผมอยากเล่าเรื่องผู้คน ความเชื่อ และจิตวิญญาณของพื้นที่นั้นจริงๆ”

ภูวดล เล่าต่อว่า จุดเริ่มต้นของ “ตาโขน” เกิดขึ้นหลังจากเขาได้เดินทางไปอำเภอด่านซ้าย จังหวัดเลย พร้อมนักแสดงนำที่เป็นคนพื้นที่ ก่อนค้นพบว่าเบื้องหลังประเพณีผีตาโขนยังมีเรื่องราวอีกมาก ทั้งความเชื่อ สิ่งศักดิ์สิทธิ์ วิถีชีวิต และเสน่ห์ของชุมชนที่ยังไม่เคยถูกเล่าผ่านภาพยนตร์ไทยในมุมนี้มาก่อน โดยใช้เวลากว่า 2 ปีในการลงพื้นที่ ศึกษาข้อมูล และพูดคุยกับชาวบ้าน รวมถึงผู้นำจิตวิญญาณของชุมชน เพื่อให้การถ่ายทอดวัฒนธรรมครั้งนี้เกิดขึ้นอย่างเคารพและจริงใจที่สุด

“ความยากที่สุดของหนังเรื่องนี้คือการทำให้คนเชื่อว่าเด็กอายุเท่านี้จะทำหนังเรื่องแรกได้จริง หลายคนไม่เชื่อ หลายคนบอกว่าอย่าทำเลย แต่ผมเลือกพิสูจน์ด้วยการลงมือทำ”

นอกจากความท้าทายด้านโปรดักชัน การยกกองถ่ายไปทำงานที่จังหวัดเลยเกือบทั้งหมด ยังต้องทำงานท่ามกลางข้อจำกัดด้านความเชื่อ ประเพณี และการขออนุญาตจากชุมชน ซึ่งเป็นกระบวนการที่ละเอียดอ่อนอย่างมาก อย่างไรก็ตาม สิ่งที่ทำให้เขาประทับใจที่สุดกลับเป็น “ผู้คน”

“ชาวบ้านทุกคนช่วยเหลือทีมงานเหมือนเป็นครอบครัว เขาอยากให้โลกภายนอกได้เห็นว่าวัฒนธรรมของเขางดงามแค่ไหน มันทำให้ผมยิ่งอยากทำหนังเรื่องนี้ให้ดีที่สุด”

สำหรับ ภูวดล ภาพยนตร์ไม่ใช่เพียงความบันเทิง แต่คือศิลปะที่ใช้สื่อสารความรู้สึกและประสบการณ์ชีวิตของผู้คน เพราะเชื่อว่าผู้กำกับคือคนที่เล่าเรื่องในมุมมองที่ตัวเองรู้สึก และอยากให้คนดูรู้สึกไปด้วยกัน และในฐานะผู้กำกับรุ่นใหม่มีความเชื่อว่า คนรุ่นใหม่ในวงการภาพยนตร์ไทยมีศักยภาพอีกมาก เพียงแค่ยังรอโอกาสที่จะได้พิสูจน์ตัวเอง

“เด็กยุคใหม่มีของ มีความสามารถ แต่บางครั้งเขาแค่ยังไม่มีโอกาส ผมเองก็เป็นหนึ่งในคนที่ได้รับโอกาสนั้น และอยากพิสูจน์ว่าถ้าเราได้รับโอกาสจริงๆ เราจะทำมันอย่างเต็มที่”

แม้ภาพยนตร์เรื่อง “ตาโขน” จะเป็นผลงานภาพยนตร์เรื่องแรก แต่ภูวดลยืนยันว่าเขายังอยากเดินหน้าทำหนังต่อไป และอยากพาเรื่องราวท้องถิ่นของไทยไปสู่สายตาคนทั่วโลก

“ทุกวันนี้หนังท้องถิ่นสามารถไปสู่ระดับ Global ได้แล้ว วัฒนธรรมอีสาน หรือเรื่องเล็กๆ ใกล้ตัว ก็สามารถกลายเป็นเรื่องที่คนทั่วโลกสนใจได้ ถ้าเราถ่ายทอดมันด้วยความจริงใจ”

สำหรับ ภูวดล “ตาโขน” ไม่ใช่แค่หนังผี แต่คือภาพยนตร์ที่บันทึกหัวใจของผู้คน วัฒนธรรม และความเชื่อเอาไว้ผ่านสายตาของผู้กำกับรุ่นใหม่คนหนึ่ง ที่ยังคงเชื่อในพลังของการเล่าเรื่องอย่างไม่หยุดนิ่ง