เมื่อวันที่ 4 กันยายน 2569  ที่ทำเนียบรัฐบาล นายอนุทิน ชาญวีรกูล นายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทย เป็นประธานเปิดการประชุมคณะกรรมการนโยบายการประกอบกิจการดาต้าเซ็นเตอร์แห่งชาติ ครั้งที่ 1/2569 โดยมีนายเอกนิติ นิติทัณฑ์ประภาศ รองนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลัง ในฐานะประธานคณะกรรมการฯ นายชัชชาติ สิทธิพันธุ์ ผู้ว่าราชการกรุงเทพมหานคร พร้อมผู้แทนหน่วยงานที่เกี่ยวข้องเข้าร่วม เพื่อวางกรอบกำกับดูแลอุตสาหกรรม Data Center ของประเทศให้เป็นระบบ รองรับการลงทุนที่กำลังขยายตัวอย่างรวดเร็ว

นายอนุทิน กล่าวว่า Data Center ถือเป็นโครงสร้างพื้นฐานสำคัญของเศรษฐกิจดิจิทัล เป็นฐานสำหรับการจัดเก็บและประมวลผลข้อมูล ตลอดจนรองรับอุตสาหกรรมแห่งอนาคต ทั้ง AI และ Cloud ขณะที่ประเทศไทยกำลังได้รับความสนใจจากนักลงทุนทั้งไทยและต่างชาติอย่างต่อเนื่อง จากความพร้อมด้านทำเลที่ตั้ง โครงสร้างพื้นฐาน และศักยภาพในการเป็นศูนย์กลางเศรษฐกิจของภูมิภาคอาเซียน

อย่างไรก็ตาม การขยายตัวของ Data Center มาพร้อมกับการใช้ทรัพยากรจำนวนมาก ทั้งไฟฟ้า น้ำ และที่ดิน รวมถึงประเด็นสิ่งแวดล้อมและความมั่นคงปลอดภัยทางไซเบอร์ รัฐบาลจึงต้องเร่งสร้างระบบกำกับดูแลที่ชัดเจน เพื่อให้การเติบโตของอุตสาหกรรมเกิดขึ้นควบคู่กับประโยชน์ของประเทศและไม่สร้างภาระให้ประชาชน

นายกรัฐมนตรี กล่าวว่า ที่ผ่านมายังพบปัญหาการประกอบกิจการบางส่วนที่ไม่ถูกต้องตามกฎหมาย โดยเฉพาะการก่อสร้าง Data Center ในกรุงเทพมหานครที่มีลักษณะแอบแฝงเพื่อลดต้นทุน หรือใช้ใบอนุญาตผิดประเภทเพื่อหลีกเลี่ยงกฎระเบียบ ซึ่งจำเป็นต้องปิดช่องโหว่และกำหนดนิยามทางกฎหมายของ Data Center ให้ชัดเจน เพื่อให้ทุกโครงการอยู่ภายใต้มาตรฐานเดียวกัน

อีกประเด็นสำคัญคือการขอใช้ไฟฟ้า โดยพบพฤติกรรมในลักษณะ “ขอเผื่อ” หรือเก็งกำไรใบอนุญาตใช้ไฟฟ้าจากการไฟฟ้าส่วนภูมิภาค มียอดคำขอรวมสูงเกือบ 20,000 เมกะวัตต์ ซึ่งเป็นปริมาณมหาศาลและใกล้เคียงกับการใช้ไฟฟ้าของประเทศ จึงมอบหมายให้คณะกรรมการเร่งจัดระเบียบ ป้องกันการกักตุนสิทธิหรือขอไว้เพื่อหาประโยชน์เชิงพาณิชย์โดยไม่ได้มีการลงทุนจริง

นายอนุทิน ย้ำว่า การจัดระเบียบครั้งนี้ไม่ได้หมายความว่าประเทศไทยจะปิดกั้น Data Center หรือหยุดรับการลงทุน แต่เป็นการสร้างกติกาที่เหมาะสม เพื่อให้เศรษฐกิจดิจิทัลเติบโตอย่างสมดุล เช่นเดียวกับสิงคโปร์และฮ่องกงที่เคยเผชิญโจทย์จากการขยายตัวของอุตสาหกรรมดังกล่าว

“สิ่งเหล่านี้ไม่ใช่หมายความว่า วันนี้เรามาบอกว่าเราจะไม่ทำ Data Center อีกแล้ว ไม่ใช่ แต่เราต้องมาจัดระเบียบ ทบทวนกฎระเบียบ และออกแบบระบบที่เหมาะสม เพื่อให้เกิดการขยายตัวของเศรษฐกิจดิจิทัลอย่างสมดุล”

ขณะเดียวกัน รัฐบาลต้องการยกระดับการลงทุนจากการที่ประเทศไทยเป็นเพียง “สถานที่ตั้ง Data Center” ไปสู่การสร้างมูลค่าเพิ่มให้เศรษฐกิจไทย โดยต้องเกิดการถ่ายทอดเทคโนโลยี พัฒนาบุคลากรไทย เชื่อมโยงอุตสาหกรรม AI และ Cloud ตลอดจนสร้างระบบนิเวศดิจิทัลที่ช่วยเพิ่มขีดความสามารถในการแข่งขันของประเทศในระยะยาว

ด้านพลังงาน นายกรัฐมนตรีมอบหมายให้เร่งกำหนดมาตรฐาน Green Data Center ส่งเสริมการใช้พลังงานหมุนเวียน เช่น พลังงานแสงอาทิตย์และพลังงานลม ให้มากขึ้น ลดการพึ่งพาพลังงานฟอสซิล เพื่อให้การขยายตัวของอุตสาหกรรมสอดคล้องกับเป้าหมาย Net Zero ของประเทศไทยและมาตรฐานสากล รวมถึงแนวทางของ OECD

นายอนุทิน ยืนยันว่า เป้าหมายของรัฐบาลคือทำให้การลงทุน Data Center ในประเทศไทย ถูกกฎหมาย โปร่งใส ใช้ทรัพยากรอย่างมีประสิทธิภาพ และสร้างประโยชน์กลับคืนสู่ประเทศอย่างแท้จริง พร้อมปิดช่องว่างที่อาจนำไปสู่การเก็งกำไรหรือสร้างผลกระทบต่อประชาชน เพื่อวางรากฐานให้ประเทศไทยก้าวขึ้นเป็นศูนย์กลางเศรษฐกิจดิจิทัลและนวัตกรรมของภูมิภาคอย่างมั่นคงและยั่งยืน