ผู้สื่อข่าวรายงาน เมื่อวันที่ 27 กุมภาพันธ์ 2569 บริเวณโบราณสถานสระโกสินารายณ์ หมู่ 19 ต.ท่าผา อ.บ้านโป่ง จ.ราชบุรี  ดร.ทรงยศ อรัญยกานนท์ นายกเทศมนตรีเมืองท่าผา พร้อมด้วย ดร.ชะวรลัทธิ์ ชินธรรมมิตร อดีต ส.ส.ราชบุรี คณะผู้บริหาร ข้าราชการ สมาชิกสภาเทศบาลเมืองท่าผา และประชาชนในพื้นที่ ได้ร่วมพิธีบวงสรวงรูปปั้นจำลอง “พระโพธิสัตว์อวโลกิเตศวร เปล่งรัศมี” สิ่งศักดิ์สิทธิ์คู่เมือง ซึ่งประดิษฐานอยู่บริเวณด้านหน้าพิพิธภัณฑ์ชุมชนสระโกสินารายณ์ ก่อนร่วมกันทำบุญถวายภัตตาหารเพลแด่พระสงฆ์

ในพิธีได้รับความเมตตาจาก พระครูเกษมปัญญาคม (หลวงพ่อยิ้ม) ที่ปรึกษาเจ้าคณะภาค 15 เจ้าอาวาสวัดโกสินารายณ์ นำพระสงฆ์รวม 9 รูป เจริญพระพุทธมนต์เพื่อความเป็นสิริมงคล ท่ามกลางบรรยากาศเปี่ยมด้วยศรัทธาและความร่วมแรงร่วมใจของชุมชน

ย้อนอดีต “ศัมพูกปัฏฏนะ” เมืองโบราณกว่า 800 ปี พื้นที่ตั้งของ พิพิธภัณฑ์ชุมชนสระโกสินารายณ์ เดิมคือเมืองโบราณ “ศัมพูกปัฏฏนะ” หรือเมืองโกสินารายณ์ มีประวัติศาสตร์ย้อนไปถึงสมัยลพบุรี ราวพุทธศตวรรษที่ 18 ไฮไลท์สำคัญคือ สระโกสินารายณ์ สระน้ำโบราณรูปสี่เหลี่ยมผืนผ้า ขนาดกว้าง 200 เมตร ยาว 400 เมตร ซึ่งใช้เป็นแหล่งกักเก็บน้ำเพื่ออุปโภคบริโภคของผู้คนในยุคนั้น

ความสำคัญทางโบราณคดีเด่นชัดขึ้นเมื่อปี พ.ศ. 2509 มีการขุดค้นพบ “พระโพธิสัตว์อวโลกิเตศวร เปล่งรัศมี” แกะสลักจากหินทราย ภายในจอมปราสาท ห่างจากสระโกสินารายณ์ ไปประมาณ 200 เมตร นอกจากนี้ สระโกสินารายณ์ยังเป็น 1 ใน 107 แหล่งน้ำศักดิ์สิทธิ์ จาก 76 จังหวัดทั่วประเทศ ที่ใช้ประกอบพิธีพลีกรรมตักน้ำในพระราชพิธีบรมราชาภิเษก พุทธศักราช 2562 ยิ่งตอกย้ำคุณค่าเชิงประวัติศาสตร์และจิตวิญญาณของสถานที่แห่งนี้

เทศกาลแห่งศรัทธาและการเรียนรู้ เทศบาลเมืองท่าผา จัดงาน “ย้อนรอยเมืองโกสินารายณ์” เป็นประจำทุกวันที่ 27 กุมภาพันธ์ ของทุกปี เพื่อรำลึกถึงความรุ่งเรืองของเมืองโบราณ และส่งเสริมการท่องเที่ยวเชิงประวัติศาสตร์ ภายในงานมีกิจกรรมหลากหลาย ทั้งการทำบุญ พิธีบวงสรวง การแสดงทางวัฒนธรรม และเปิดให้ประชาชนเข้าชมพิพิธภัณฑ์ชุมชนสระโกสินารายณ์ เพื่อศึกษาเรื่องราวความเป็นมาของเมืองโบราณแห่งนี้อย่างใกล้ชิด

จากอดีตกว่า 800 ปี สู่ปัจจุบันที่ยังคงมีลมหายใจ “เมืองโกสินารายณ์” ไม่เพียงเป็นมรดกทางโบราณคดี หากยังเป็นศูนย์รวมศรัทธาและความภาคภูมิใจของประชาชนชาวตำบลท่าผา และเป็นอีกหนึ่งจุดหมายสำคัญทางประวัติศาสตร์ของจังหวัดราชบุรี ที่ควรค่าแก่การมาเยือนอย่างยิ่ง