ก๋วยเตี๋ยวเป็นที่รู้จักกันเป็นอย่างดี โดยชาวจีนโพ้นทะเลนำเข้ามาในสมัยกรุงศรีอยุธยา และได้รับความนิยมอย่างแพร่หลายจนถึงปัจจุบัน ทั้งนี้ก๋วยเตี๋ยวมีหลากหลายแบบ โดยหลักๆ แบ่งตามน้ำซุปและเครื่องปรุง เช่น น้ำใส ต้มยำ น้ำตก เย็นตาโฟ เนื้อ หมู เป็ด ไก่ ปลา โดยมีเส้นยอดนิยม 5 ชนิดคือ เส้นหมี่ เส้นใหญ่ เส้นเล็ก บะหมี่ และวุ้นเส้น ฯลฯ

ถึงกระนั้นก็มีก๋วยเตี๋ยวที่หากินยาก และไม่ค่อยแพร่หลาย ส่วนใหญ่มักเป็นเมนูท้องถิ่นสูตรโบราณ ที่มีกรรมวิธีทำซับซ้อน เช่น ก๋วยเตี๋ยวโบราณที่เน้นรสจัดจ้าน และเครื่องปรุงเฉพาะตัว ก๋วยเตี๋ยวหลอดทรงเครื่อง ก๋วยเตี๋ยวแคะที่เน้นลูกชิ้นทำเอง หรือเมนูท้องถิ่นเช่น ก๋วยเตี๋ยวปลาเส้นสด ก๋วยเตี๋ยวแห้งน้ำคลุกคลิกแบบดั้งเดิม ซึ่งหาทานได้ตามร้านเฉพาะทางเท่านั้น

ผู้สื่อข่าวประจำจังหวัดนครพนม รายงานว่ามีร้านก๋วยเตี๋ยวเนื้อแห่งหนึ่ง ตั้งอยู่ถนนพนมพนารักษ์ เขตเทศบาลตำบลธาตุพนม อ.ธาตุพนม  ขายก๋วยเตี๋ยวเนื้อสูตรใส่เต้าหู้ยี้ ชื่อร้านก๋วยเตี๋ยวเนื้อ “ลุงสา” ธาตุพนมเหนือ  ก้าวแรกที่เหยียบย่างเข้าไปในร้าน หอมน้ำซุปกลิ่นโชยคลุ้งแตะจมูก ใช่เลยเป็นกลิ่นโบราณแบบไทยแท้ ที่ไม่ใช่แนวเครื่องตุ๋นยาจีน หรือก๋วยเตี๋ยวเรือที่ขายกันทั่วไป ส่องเข้าไปภายในร้าน โอ้โห้สะอาดหูสะอ้านตามาก สิ่งของเครื่องปรุง น้ำปลา น้ำส้ม น้ำตาล พริกป่น ที่ขาดไม่ได้คือเต้าหู้ยี้ ถูกจัดเรียงบนโต๊ะอย่างมีระเบียบ รวมถึงผักดิบ ถั่วงอก โหระพา ถั่วฝักยาว ผักแพว ผักกาดหอม(ผักสลัด) มะนาวผ่าซีก พริกเผาหรือคนอีสานเรียกว่าพริกจี่ ลูกค้าหยิบใส่ชามตามใจชอบ

นางเพ็ญนภา เรียมศรี หรือป้าจ่อย อายุ 56 ปี เจ้าของร้านเล่าว่าสูตรต้นฉบับมาจากรังสิต ผู้ที่นำสูตรนี้มาเป็นตำรวจน้ำ นอกจากรับราชการแล้วก็เปิดร้านขายก๋วยเตี๋ยวเนื้อใส่เต้าหู้ยี้ด้วย และจ้างคนแถวๆนั้นไปเป็นลูกมือ สามีคือนายพงษ์ศักดิ์ จันทนะ หรือลุงสา ปัจจุบันอายุ 64 ปี ก็เป็นคนหนึ่งที่ไปเป็นลูกจ้าง กระทั่งเขาเกษียณก็กลับบ้านเกิด จึงมอบสูตรก๋วยเตี๋ยวเนื้อใส่เต้าหู้ยี้ให้ลูกน้อง นำไปเปิดร้านขายเอง

“ในพื้นที่ อ.ธาตุพนมมีอยู่ 3 ร้าน ซึ่งลูกค้าที่ไปกินบอกรสชาติไม่เหมือนกัน เขาว่าร้านลุงสาจะเข้มข้นกว่า อันนี้ขึ้นอยู่ความชอบของแต่ละคนนะ” ป้าจ่อยกล่าว.

ก๋วยเตี๋ยวเนื้อสูตรใส่เต้าหู้ยี้ร้านลุงสา มีเอกลักษณ์พิเศษที่ไม่เหมือนร้านอื่น ตรงที่ยังใช้ไม้ถ่าน ซึ่งป้าจ่อยให้เหตุผลว่าถ่านจะควบคุมความร้อนในหม้อซุปดีกว่าใช้แก๊ส อีกอย่างหลังได้สูตรมา ต้องปรับเครื่องเทศให้สอดคล้องกับความคุ้นเคยของคนพื้นที่ ที่สำคัญน้ำซุป กระดูกอย่าตระหนี่เด็ดขาด เพิ่มความนัวด้วยสูตรลับ ลูกค้าขาประจำมาสั่งกิน ถึงกับต้องตะแคงชามซดน้ำซุปจนเกลี้ยง เพราะชื่นชอบรสชาติที่เข้มข้น โดยมีเต้าหู้ยี้เป็นตัวแปร

ซิกเนอร์เจอร์ (Signature) ที่ลูกค้าชื่นชอบคือเนื้อเปื่อยใช้เอ็นแก้ว ตุ๋นไม่น้อยกว่า 4 ชั่วโมง หนุบหนับละมุนลิ้น ไม่เละยุ่ย นอกจากนี้ก็มีลูกชิ้นเอ็น ผ้าขี้ริ้ว ตับ ส่วนเนื้อสดลุงสาบอกว่าต้องหั่นให้บางที่สุด เนื้อจะได้ไม่หยาบเหนียว

โดยร้านก๋วยเตี๋ยวเนื้อลุงสาสูตรใส่เต้าหู้ยี้ เปิดร้านขายกันสองคนผัวเมียมากว่า 20 ปี ปิดเฉพาะวันศุกร์ โดยลุงสาจะเป็นคนไปจ่ายตลาด ส่วนป้าจ่อยตระเตรียมเครื่องปรุงอยู่บ้าน ระยะหลังลุงสาป่วยก็ได้ลูกหลานมาช่วยอีกแรง ราคาก็ไม่แรงธรรมดา 50 พิเศษ 60 บาท เกาเหลาหรือเนื้อลวกธรรมดา 70 พิเศษ 80 บาท ผักและน้ำแข็งลูกค้าบริการตัวเอง

ปักหมุดย้ำอีกครั้ง ร้านตั้งอยู่ริมถนนพนมพนารักษ์ เขตเทศบาลตำบลธาตุพนม หลังสถานีเรือธาตุพนม.