องค์การพิพิธภัณฑ์วิทยาศาสตร์แห่งชาติ (อพวช.) หรือ NSM เชิญชวนเด็ก เยาวชน และประชาชน ร่วมเปิดโลกนวัตกรรมในนิทรรศการหลัก “AI Revolution: The New Human Edge” ภายในงานมหกรรมวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีแห่งชาติ ประจำปี 2569 มุ่งสร้างความเข้าใจเบื้องหลังเทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์ ควบคู่การคิดวิเคราะห์อย่างมีวิจารณญาณ เพื่อเตรียมคนรุ่นใหม่ให้พร้อมรับมือกับความเปลี่ยนแปลงของโลกอนาคตอย่างรู้เท่าทัน

นายสุวรงค์ วงษ์ศิริ รองผู้อำนวยการ รักษาการแทนผู้อำนวยการ NSM เปิดเผยว่า หากมองย้อนกลับไปในประวัติศาสตร์ มนุษย์สร้างเครื่องมือเพื่อก้าวข้ามข้อจำกัดของตนเองมาโดยตลอด ตั้งแต่เครื่องมือหิน ล้อ ลูกคิด กล้องจุลทรรศน์ จนถึงคอมพิวเตอร์ ซึ่งพัฒนาการเหล่านี้สะท้อนถึงทักษะพื้นฐานที่สำคัญของมนุษย์ในการสังเกต คิด วิเคราะห์ และแก้ปัญหา เพื่อรับมือกับโจทย์ที่ซับซ้อนมากขึ้น จากระบบเครื่องจักรที่ทำงานตามคำสั่ง สู่การพัฒนาเป็น AI ที่สามารถเรียนรู้ วิเคราะห์ และสร้างสรรค์ข้อมูลใหม่ได้ นิทรรศการนี้จึงพาไปถอดรหัสเบื้องหลัง Machine Learning และกระบวนการประมวลผลข้อมูลจำนวนมหาศาล ทั้งภาพ เสียง ภาษา และเซนเซอร์ ซึ่งถูกนำไปประยุกต์ใช้ในหลากหลายวงการ ทั้งการแพทย์ อุตสาหกรรม ศิลปะ และชีวิตประจำวัน โดย NSM มุ่งถ่ายทอดผ่านประสบการณ์การเรียนรู้จริง เพื่อให้เด็กและเยาวชนไม่ได้เป็นเพียง ‘ผู้ใช้’ แต่เข้าใจหลักการ รู้จักตั้งคำถาม และมองเห็นทั้งศักยภาพและข้อจำกัดของเทคโนโลยี

แม้ AI จะมีความสามารถในการค้นหารูปแบบและประมวลผลได้อย่างรวดเร็ว แต่ยังไม่สามารถทดแทนมนุษย์ได้ทุกด้าน เพราะ “มนุษย์คิดเพื่อทำความเข้าใจโลกและความหมาย ขณะที่ AI ประมวลผลเพื่อหาคำตอบตามเงื่อนไข” ทักษะด้านวิจารณญาณ ความเข้าใจอารมณ์และบริบท การตัดสินใจเชิงคุณค่า จริยธรรม ความคิดสร้างสรรค์ และการสร้างแรงบันดาลใจ ยังคงเป็นขีดความสามารถเฉพาะของมนุษย์ โลกแห่งอนาคตจึงไม่ได้ต้องการเพียงคนที่ “ใช้ AI เป็น” แต่ต้องรู้ว่าจะใช้เมื่อใด ใช้อย่างไร และตรวจสอบความถูกต้องอย่างไร ซึ่งสอดคล้องกับแนวคิดการจัดงานในปีนี้คือ “Intelligence in Science for a Sustainable Future – วิทยาศาสตร์ฉลาดรู้ ก้าวสู่อนาคตที่ยั่งยืน” ที่ต้องการเปลี่ยนคำถามจาก “AI ทำอะไรได้บ้าง” ไปสู่ “เมื่อมนุษย์และ AI ทำงานร่วมกัน เราจะสร้างอนาคตแบบไหน” เพราะไม่ว่าเทคโนโลยีจะก้าวหน้าเพียงใด มนุษย์ยังคงเป็นผู้ตั้งคำถามและกำหนดทิศทางเสมอ นายสุวรงค์ กล่าวเพิ่มเติม

ร่วมสัมผัสนิทรรศการ AI Revolution: The New Human Edge ภายในงาน มหกรรมวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีแห่งชาติ ประจำปี 2569 ระหว่างวันที่ 15–23 สิงหาคม 2569 เวลา 09.00–19.00 น. ณ อาคาร 9–11 อิมแพ็ค เมืองทองธานี