เมื่อวันที่ 19  มิถุนายน 2569 ระหว่างการเดินทางปฏิบัติภารกิจที่ประเทศเนเธอร์แลนด์และเบลเยียมเพื่อแสวงหาความร่วมมือด้านวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี (18 มิ.ย.) ศ.ดร.ยศชนัน วงศ์สวัสดิ์ รองนายกรัฐมนตรี และรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (อว.) ได้หารือทวิภาคีกับนาง Ekaterina Zaharieva กรรมาธิการยุโรปด้านสตาร์ทอัพ การวิจัย และนวัตกรรม (European Commissioner for Startups, Research and Innovation) เพื่อยกระดับความร่วมมือระหว่างประเทศไทยและสหภาพยุโรป (EU) ในด้านสตาร์ทอัพ การวิจัย และนวัตกรรม

ประเด็นสำคัญของการหารือคือ การหาแนวทางเชื่อมโยงประเทศไทยเข้ากับบริษัทเทคโนโลยีของยุโรป เพื่อดึงดูดให้กลุ่มบริษัทเหล่านี้เข้ามาลงทุน ปรับใช้ และต่อยอดเทคโนโลยีในประเทศไทยและภูมิภาคอาเซียน โดยรองนายกฯ ได้นำเสนอความพร้อมของไทย ในการเป็นฐานที่มั่นที่เหมาะสมสำหรับการขยายธุรกิจและงานวิจัยของบริษัทยุโรปในภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้

ในโอกาสนี้ ทางกรรมาธิการยุโรปฯ ได้เชิญประเทศไทยส่งคณะผู้แทนเดินทางไปยังสภานวัตกรรมยุโรป (European Innovation Council – EIC) เพื่อศึกษาและเรียนรู้รูปแบบการสนับสนุนการเติบโตของกลุ่มธุรกิจสตาร์ทอัพ ตลอดจนนวัตกรรมและเทคโนโลยีขั้นสูงของยุโรป เพื่อนำมาปรับใช้ต่อไป

นอกจากนี้ ทั้งสองฝ่ายยังได้หารือถึงความเป็นไปได้ที่ประเทศไทยจะเข้าร่วมโครงการ Horizon Europe ในฐานะประเทศสมาชิกสมทบ (Associated Country) ภายในปี 2028 ซึ่งโครงการดังกล่าวถือเป็นโปรแกรมหลักด้านการวิจัยและนวัตกรรมของสหภาพยุโรปที่มีขนาดใหญ่ที่สุดในโลก ครอบคลุมตั้งแต่งานวิจัยพื้นฐานไปจนถึงนวัตกรรมที่พร้อมต่อยอดสู่ตลาด โดยหากไทยเข้าร่วมโครงการ จะได้รับสิทธิประโยชน์อย่างเต็มรูปแบบเทียบเท่าประเทศสมาชิกสหภาพยุโรป เปิดโอกาสครั้งสำคัญให้มหาวิทยาลัยและนักวิจัยไทยสามารถเข้าถึงแหล่งทุนวิจัยและเครือข่ายระดับโลกได้กว้างขวางยิ่งขึ้น

ศ.ดร.ยศชนัน กล่าวว่า นอกเหนือจากกรอบความร่วมมือหลักแล้ว ทางกรรมาธิการยุโรปฯ ยังได้เชิญเข้าร่วมการประชุมระดับนานาชาติด้านเศรษฐกิจชีวภาพในเดือนตุลาคมนี้ เพื่อแลกเปลี่ยนมุมมองและหาความร่วมมือใหม่ๆ ระหว่างไทยกับพันธมิตรทั่วโลก รวมไปถึงคำเชิญให้ไทยเข้าร่วมโครงการ OceanEye ในการร่วมสร้างแบบจำลองระบบมหาสมุทรดิจิทัล เพื่อใช้ติดตาม วิเคราะห์ และบริหารจัดการทรัพยากรทางทะเล

"โครงการ OceanEye ถือว่าสอดคล้องกับจุดแข็งของประเทศไทยที่มีความโดดเด่นด้านเทคโนโลยีอวกาศและภูมิสารสนเทศ รวมถึงประสบการณ์ในการบริหารจัดการพื้นที่ชายฝั่งเป็นอย่างมาก" ศ.ดร.ยศชนัน กล่าว 

ศ.ดร.ยศชนัน กล่าวย้ำในตอนท้ายว่า การหารือทวิภาคีในครั้งนี้นับเป็นก้าวสำคัญในการยกระดับความสัมพันธ์ด้านวิทยาศาสตร์ วิจัย และนวัตกรรมระหว่างไทยกับสหภาพยุโรป ถือเป็นการเปิดประตูสู่ความร่วมมือที่เป็นรูปธรรมในอีกหลายมิติ ซึ่งจะช่วยเสริมสร้างขีดความสามารถในการแข่งขัน และผลักดันการพัฒนาประเทศอย่างยั่งยืนบนเวทีโลกต่อไป